Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi / The Journal of International Social Research Cilt: 12 Sayı: 64 Haziran 2019 www.sosyalarastirmalar.com Volume: 12 Issue: 64 June 2019 Issn: 1307-9581 Doi Number: http://dx.doi.org/10.17719/jisr.2019.3356 RÜYANIN, ŞİİRİN, GİZEMLİ ANLATININ PENCERESİNDE ANDREI TARKOVSKİ SİNEMASI ANDREI TARKOVSKI CINEMA IN THE WINDOW OF THE POEM AND THE MYSTERIOUS NARRATIVE OF THE DREAM Eylem ÖZÇİMEN  Öz Tarkovski sineması üzerine yazılan bu makalede, dünya sinema tarihinde önemli bir yere sahip olan Tarkovski filmlerinin sinematografik anlamda etkileyici olmasının temel nedeninin rüyasal bir zeminde şiirsel bağlantıların yeniden kurgulanması olduğu üzerinde durulmuştur. Şiirsel sinemanın bilinçaltına etki edebilmesi için kuru bir şiirselliğin ötesinde şiirsel bağlantı kuran bir anlatımı benimseyen Tarkovski filmleri aynı zamanda felsefi alt metinleri ile de seyircileri tüm zamanlarda kendisine bağlayabilmektedir. Film yapmanın yapay bir kurgusallık yerine içten gelen bir film duygusu ile yapılması gerektiğini savunan sinemacı sinemasal atmosfer kurulması anlamında şiirsel sembolleri (rüzgar, kuş özellikle baykuş sesi, yanan çimenler, ruhun bedenden yükselmesi v.b) kullanmaktadır. Onun sineması şiir okunan bir sinema değildir sinemanın rüyanın, gizemin ve şiirin ta kendisinin sinemasıdır. Bu yüzden de şiirsel sinemanın şiirsel bağlantılarla insanın bilinçaltına gönderilen semboller dünyası olduğunu bir auteur yönetmen olarak filmleriyle göstermiştir. Sinemanın büyüleyiciliği üzerine sonuçları daha iyi anlayabilmek için Tarkovski filmleri üzerinden okumalar yapılması çalışmanın temel amacıdır. Çalışma kapsamında Tarkovski filmlerinden örnekler aracılığıyla şiirsel bağlantılar üzerinden filmlerinin etkileyiciliğinin ona özgü şiirsel kodlar ile yeniden oluşturulması üzerinde durulmuştur. Bütün bunları olabildiğince doğal olarak yapan Tarkovski sinemasına bu derinliği veren ise metafiziksel boyutudur. Bu boyut sinematik sesler aracılığıyla desteklenmiştir ve bu ses tasarımı seyirciye izlerken hipnotik bir etki yaratmaktadır. Bu sinemacının kendiliğinden gelen sinema yeteneğidir bugün ses tasarımı olarak çok daha ileri teknolojik tasarım imkanları olsa da aynı etki çok fazla yaratılamamaktadır. Sinemanın yapay bir etki ile değil sinemayı yapan ortaya çıkaran kişinin ve kişilerin yeteneği ile bağlantılı olduğu fikri Tarkovski sinemasından da çıkarılabilecek bir sonuç sayılabilir. Bir bakıma Tarkovski tüm iç dünyasını ve kendi dünyasında yaşadığı tüm zorlukları ve çatışmaları filmlerine evrenselleştirerek aktarmıştır. Örneğin Kurban filmi ölmeden önce yaptığı son filmidir ve oğluna adanmıştır. Kişisel yanlara sahip olsa da son derece evrensel bir dille ve boyutla filme aktarılmıştır. Sanatın temel tanımı olan kişisel hayattan yola çıkarak ortaya çıkarılan evrensel boyutu onun sineması ile seyircilere başarıyla aktarılmıştır. Anahtar Kelimeler: Sinemada Şiirsellik, Şiirsel Bağlantı ve Semboller, Şiir Sinema İlişkisi, Şiirsel Mekan ve Zaman Yaratımı- Mekansızlık, Tarkovski Film Kadın Karakterleri. Abstract In this article written on Tarkovski cinema, it is emphasized that the main reason why Tarkovski films have an important place in world cinema history is the reconstruction of poetic connections on a dreamy background. Adopting a narrative that interprets poetic connection beyond a dry poetry, Tarkovski's films are able to connect the audience with the philosophical sub-texts at all times so that poetic cinema can influence the subconscious. The filmmaker, who argues that a film should be made with an inner sense of film making instead of an artificial fictionality, uses the poetic symbols (wind, bird, especially owl sound, burning grass, rise of the soul from the body etc.) in terms of establishing a cinematic atmosphere. His cinema is not the one where the poetry is read, but the cinema of dream, mystery and poetry itself. Thus, as an auteur director, with his films he showed that poetic cinema is a world of symbols sent to the subconscious of man through poetic connections. The main purpose of the study is to make readings on Tarkovsky films to draw conclusions about the fascination of cinema.Within the scope of the study, examples of Tarkovsky films were focused on the reconstruction of the influences of the films through poetic links with poetic codes that are unique to him. Tarkovski, who makes all of this as natural as possible, is the metaphysical dimension that gives this depth to his cinema. This dimension is supported through cinematic sounds, and this sound design creates a hypnotic effect while watching the audience. This is the cinematic ability of the filmmakers, but today there is much more advanced technological design opportunities as sound design, but the same effect cannot be created much. The idea that cinema is connected with the talent of the person and people who make the cinema, not an artificial effect, can be taken from the cinema of Tarkovsky. In a sense, Tarkovsky conveyed all his inner world and all the difficulties and conflicts he experienced in his own world by universalizing his films. Keywords: Poetry in cinema, Poetic Connections and Symbols, Poetry-Cinema Relationship, Poetic Space and Time Creation, Spaceless, Women Characters in Tarkovsky Films. 1. Giriş Tarkovski sineması üzerine yazılan bu makalede dünya sinema tarihinde önemli bir yere sahip olan Tarkovski filmlerinin sinematografik anlamda etkileyici olmasının temel nedeninin rüyasal bir zeminde şiirsel bağlantıların yeniden kurgulanması olduğu üzerinde durulmuştur. Şiirsel sinemanın bilinçaltına etki edebilmesi için kuru bir şiirselliğin ötesinde şiirsel bağlantı kuran bir anlatımı benimseyen Tarkovski filmleri aynı zamanda felsefi alt metinleri ile de seyircileri tüm zamanlarda kendisine bağlayabilmektedir. Film  Dr. Öğr. Üyesi, Doğuş Üniversitesi, Sanat ve Tasarım Fakültesi, Sinema ve Televizyon Bölümü.