DUMLUPINAR ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER DERGİSİ DUMLUPINAR UNIVERSITY JOURNAL OF SOCIAL SCIENCES E-ISSN: 2587-005X http://dergipark.gov.tr/dpusbe Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 70, 112-122; 2021 DOI : 10.51290/dpusbe.977566 112 Araştırma Makalesi / Research Article EREĞLİ KÖMÜR MADENLERİ VE EREĞLİ KAYMAKAMLIĞININ TEŞKİLİ (1865-1867) Yalçın BAZNA 1 Öz Madenler tarih boyunca her devlet için olduğu gibi Osmanlı Devleti için de önemli bir yer işgal etmiştir. Osmanlı Devleti için bu madenler içerisinde kömür madenlerinin sanayi devrimi ile birlikte önemi ve değeri daha da artmıştır. Nitekim kömür madenleri buharlı gemiler, trenler gibi devrin en önemli icatlarına yakıt olarak kullanılmıştır. Ancak kömür madenlerinin işletilebilmesi emek ve sermaye gücüne bağlıdır. Bu bakımdan Osmanlı Devleti madenlerin daha aktif bir şekilde işletilebilmesi amacıyla bazen maden çevresindeki yerleri madenin çıkarıldığı bölgeye mali birimler oluşturacak şekilde bağlamış bazen de madenin bulunduğu bölgeyi idari olarak müstakil bir birime dönüştürmüştür. Bu sayede hem emek gücü halledilmeye hem de maden çıkarımında bürokratik kolaylıklar sağlanmaya çalışılmıştır. Bu çalışmada Ereğli Kömür Madeni’nin gerek devlete sağladığı gelir gerekse sanayi vesair kollara yaptığı katkılar dolayısıyla Ereğli kazasının neden kaymakamlığa dönüştürüldüğü özellikle arşiv kaynakları çerçevesinde ele alınacaktır. Böylece Osmanlı mülki yapısının belirlenmesinde mali birimlerin de önemli bir yerinin olduğu ortaya konulmuş olacaktır. Anahtar Kelimeler: Ereğli, Madenler, İdare, Kaymakamlık, Kaza. EREGLI COAL MINES AND THE FORMATION OF THE EREGLI KAYMAKAMLIK (1865-1867) Abstract Throughout history, mines have occupied an important place for the Ottoman State as well as for every state. For the Ottoman Empire, the importance and value of coal mines among these mines increased with the industrial revolution. As a matter of fact, coal mines were used as fuel for the most important inventions of the era, such as steamships and trains. However, the operation of coal mines depends on labor and capital power. In this respect, the Ottoman State sometimes connected the places around the mine to the region where the mine was extracted to form financial units in order to operate the mines more actively, and sometimes transformed the region where the mine was located into an administratively independent unit. In this way, both labor power was taken care of and bureaucratic convenience was tried to be provided in mineral extraction. In this study, the reason why Ereğli Coal Mine was turned into a sanjak will be discussed, especially within the framework of archival sources, due to the income it provides to the state and its contributions to industry and other branches. Thus, it will be revealed that financial units have an important place in the determination of the Ottoman administrative structure. Keywords: Ereğli, Mines, Administrative, Kaymakamlik, County. 1 Arş. Gör. Dr. Çankırı Karatekin Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü, ylcbzn@hotmail.com, ORCID 0000-0002-7549-6261. Başvuru Tarihi (Received): 02.08.2021 Kabul Tarihi (Accepted): 25.10.2021