T.C. Sağlık Bakanlığı, İstanbul Üniversitesi, Amerikan Ulusal Sağlık Ensti-
tüsü (N.I.H), Dünya Sağlık Örgütü (W.H.O.), Ortadoğu ülkelerinden araş-
tırmacılar ve yetkililer, Türkiye’de çeşitli merkezlerin etik kurul üyeleri,
İstanbul Tabip Odası ve İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü temsilcileri ile, klinis-
yenlerin ve çeşitli üniversite akademisyenlerinin katıldığı bu etkinlik İstan-
bul Armada Otel’de düzenlenmiştir.
Etkinlikte Tıp hizmetlerinde yeni ilaçların, yeni yöntemlerin insan de-
nekler üzerinde bilimsel araştırmalar çerçevesinde değişik aşamalarda
kullanılabilmesinin ölçüleri tartışılmış ve yeni ufuklarda buluşulmuş-
tur.
Bu toplantıya ayrıca onur konuğu olarak, Amerika Birleşik Devletleri
Beyaz saray sağlık danışmanı ve N.I.H Biyoetik bölüm başkanı
Prof.Dr.Ezeikel Emanuel de katılmıştır (Fig 1). Tıp Etiği dünyasında me-
todoloji (framework) çalışmaları ile önderlik eden ve sağlık politikaları
ve dünyadaki sağlık siyasetleri üzerinde son derece yaratıcı fikirleri ve
teorileri olan Dr.Emanuel toplantıyı muhteşem bir metodoloji çalışması
ile zenginleştirmiştir.
Araştırma etiği konusunda, 2009 yılında Sağlık Bakanlığının çıkarmış ol-
duğu son yönetmelik ve yeni yapılanmakta olan multidisipliner ve bağım-
sız araştırma etik kurulları (IRBs), bölgesel ülke raporları ile karşılaştırılmış
ve mukayeseli çalışmalar yapılmıştır.
İnsan üzerinde araştırma tıp dünyasındaki en hassas konulardan biridir.
Araştırma ve tedavi arasında çok ince bir çizgi vardır. Bazen bu sınırı aşmak
inanılmaz derecede kolay olabilir.
Bu sınırın aşılması ile hizmet bekleyen hastaya büyük zararlar verilebilir.
Diğer yandan tıp dünyası bugünkü durumuna araştırmalar ve gözlemsel ça-
lışmalar sayesinde gelmiştir.
Böyle ikilemler dünyasına en büyük katkıyı tıp etiği yapmaktadır. Bu kri-
tik sınırda gerekli rasyonel soruları sormak ve bunlara sadece rasyonel ol-
Turkiye Klinikleri J Med Ethics 2010;18(1) 63
7-8 Aralık 2009, İstanbul.
Uluslararası Klinik Araştırmalarda
Etik Yaklaşım: Bölgesel Ülke Raporları
Uzmanlar Çalıştayı
Hanzade DOĞAN
a
a
Tıp Tarihi ve Etik AD,
İstanbul Üniversitesi
Cerrahpaşa Tıp Fakültesi, İstanbul
Geliş Tarihi/Received: 27.01.2010
Kabul Tarihi/Accepted: 03.02.2010
İstanbul Üniversitesi’nden, Doç.Dr. Hanzade
Doğan ve Amerikan Ulusal Sağlık Enstitüsü
(N.I.H) Biyoetik Bölüm Başkanı Prof.
Dr.Reidar Lie başkanlıklarında, “İleri Klinik
Araştırma Etiği Üzerine Uluslar arası
Uzmanlar Toplantısı: Bölgesel Ülke Bildirileri”
(International Workshop on advanced Clinical
Research Ethics: Regional Country Reporting)
başlıklı bir çalıştay (workshop),
7-8 Aralık 2009 tarihinde düzenlenmiştir.
Yazışma Adresi/Correspondence:
Hanzade DOĞAN
İstanbul Üniversitesi
Cerrahpaşa Tıp Fakültesi,
Tıp Tarihi ve Etik AD, İstanbul,
TÜRKİYE/TURKEY
hanzadeym@yahoo.com
Anahtar Kelimeler:
Biyomedikal araştırma;
etik komiteleri, araştırma
Key Words:
Biomedical researchethics;
committees, research
Copyright © 2010 by Türkiye Klinikleri
EDİTÖRE MEKTUP