Erzincan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi (ERZSOSDE) ÖS-IV: 95-110 [2017] PROFESYONEL MAĞARACILARIN GÖZÜNDEN MAĞARA SPORU VE MAĞARALARIN TURİZMDE DEĞERLENDİRİLMESİ CAVE SPORT FROM PROFESSIONAL CAVER’S PERSPECTIVE AND EVALUATION OF CAVE IN TOURISM Sercan BENLİ ** , Mehmet CAN *** , Çağla ÜST CAN **** , ÖZET: Mağaracılık, mağaraların araştırılması ve haritalandırılması amacıyla yapılan, özellikle macera sporlarına ilgi duyanların tercih ettiği bir doğa sporudur. Son yıllarda Türkiye’de de bu spora yönelik talebin artması ve Türkiye’nin sahip olduğu mağara kaynaklarının çokluğu bu yönde çalışmaların yapılmasını gerekli kılmaktadır. Bu çalışma, Türkiye’deki mağara sporunun gelişebilmesi ve belirli bir sistem dâhilinde yapılması, sonrasında da kontrollü bir şekilde turizmde değerlendirilmesi amacıyla bu sporu profesyonel bir şekilde yapan insanların görüşlerini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu doğrultuda, Türkiye’de mağaracılık alanında faaliyet gösteren federasyon, dernek, topluluk, kulüp ve birliklerin yönetim kademesinde yer alan ve aynı zamanda bu sporu profesyonel bir şekilde gerçekleştiren 19 kişiye ulaşılmıştır. Çalışma kapsamında, belirlenen amaç doğrultusunda 3 sorudan oluşan ve katılımcıların açık uçlu bir şekilde yanıtlamaları istenen bir görüşme protokolü hazırlanmış ve katılımcıların bu sorulara yanıt vermeleri istenmiştir. 2015 yılı Ekim-Aralık ayları arasında gerçekleştirilen çalışmada elde edilen yanıtlar, içerik analizine tâbi tutulmuştur. Analiz kapsamında, mağara sporu esnasında sahip olunması gerekenler, mağara sporu ile ilgili yaşanan sorunların belirlenmesi, mağaraların turizm kapsamında değerlendirilirken nasıl bir yol izlenmesi gerektiği konularında elde edilen kodlar belirli temalar altında boyutlandırılmıştır. Çalışma elde edilen bulgular ışığında birtakım sonuç ve önerilerle sonlandırılmıştır. Anahtar sözcükler: Mağara, mağaracılık, mağara sporu, mağara turizmi, Türkiye. ABSTRACT: Caving is a type of sports activity done by those who are especially interested in adventure sports in order to investigate and map the caves. The increasing demand for this sport in recent years in Turkey having an abundant source of caves requires these kinds of researches to be conducted. The purpose of this study is to reveal the opinions of the people doing the caving activities professionally in order develop it, do it systematically and utilize it in tourism in a controlled manner. To this end, 19 people who are administrative staff of the federations, associations, groups, clubs, and unions operating in caving field and professionally doing this sport were contacted. In line with the purpose of this study, an interview protocol consisting of three questions, to which the participants were asked to give open ended responses, was prepared. The responses obtained from the study which had been conducted between October and December in 2015 were subjected to content analysis. In analysis, the obtained codes, which are in the topics of what needs to be used during cave sport, determining the problems related to cave sport, and evaluating the ways to utilize caves in tourism, were seized under specific themes. The study was concluded with a number of conclusions and recommendations in the light of obtained findings. Keywords: Cave, caving, cave sports, cave tourism, Turkey. 1. GİRİŞ Önemini gün geçtikçe artıran turizm endüstrisinde, özellikle son dönemlerde büyük gelişmeler yaşanmaktadır. Turizmin gelişimi, günümüze kadar klasik turizm hareketleri ve çeşitleri üzerinde yoğunlaşılmasıyla sağlanmıştır. Ancak artan turist sayısı, yeni turizm alanlarının ve çeşitlerinin ortaya çıkması gereğini ön plana çıkarmıştır. Bu sayede turizm ** Arş. Gör., Mersin Üniversitesi, Turizm Fakültesi, Mersin-Türkiye, e-posta: sercanbenli@mersin.edu.tr *** Öğr. Gör., Aksaray Üniversitesi, Güzelyurt Meslek Yüksekokulu, Aksaray-Türkiye, e-posta: mehmet23can@hotmail.com **** Öğr. Gör., Aksaray Üniversitesi, Güzelyurt Meslek Yüksekokulu, Aksaray-Türkiye, e-posta: caglaust87@hotmail.com