Osmanlı Đstihbarat Ağı ve Đmam Mansur Ottoman Intelligence Network and Imam Mansur Ahmet Yüksel ∗ ∗ ∗ Özet Rusya Kırım’ı ilhak ettikten sonra gözünü Kafkas topraklarına dikmiti. Gürcistan’a kadar sokulunca vaziyet Kafkas halkları için tehlikeli bir boyut kazandı. Bu nedenle süratle harekete geçmek gerekiyordu. O güne kadar kimsenin egemenliği altında yaamadıkları için Kafkasyalıların Ruslara karı harekete geçmesi çok zor değildi. Mesele, sadece hareketin birliktelik içerisinde ve tek bir amaç doğrultusunda örgütlenmesiydi. Ortaya çıkan esrarengiz bir adam bunu kolaylıkla baardı. Rus yayılmasının sanıldığı kadar hızlı ve kolay olmayacağını ispatladı. O adam tarihî kaynaklarda bazen (eyh kimi zamansa Đmam olarak zikredilen Mansur’dan bakası değildi. Osmanlıları ve Rusları bir hayli megul eden Mansur kimdi? Nasıl ortaya çıktı? Daha önemlisi sert tabiatıyla mehur olan koskoca bir kitleyi ortak bir hedefe yöneltmeyi nasıl baardı? Đte bu çalıma, Ruslara karı gazavat bayrağı açan liderlerin ilki olan Mansur’un macerasını bir de Osmanlı istihbarat raporları ıığında ortaya koyabilme amacından neet etmitir. Anahtar Kelimeler: Osmanlı istihbaratı, Đmam Mansur, Kafkasya, Rusya. Abstract After the annexation of the Crimea, Russia had soared to the Caucasian lands. The situation was formed as a dangerous size for the Caucasian peoples when it crept through to Georgia. So it was necessary to develop fast. So it was not hard for the Caucasians take action opposite to the Russians that they had never been live under anyone’s sovereign. The problem was only the organization of motion together and for one purpose. A mysterious man achieved it easily. He proved ∗ Yrd. Doç. Dr., Cumhuriyet Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Tarih Bölümü, Sivas. E!posta: ahmetarih@hotmail.com