35 NECDET NEYDİM’E GÖRE ÇOCUK ŞİİRLERİNİN İŞLEVİ ÜZERİNE Ali Osman ÖZTÜRK Halime YEŞİLYURT Özet Araştırmacılar, çocuk mantığının şiir mantığıyla paralellik gösterip ergenlik sonuna kadar böyle devam ettiğini, çocuk için yazılan edebi eserlerde, özellikle de şiirde, bu duru- mun göz önünde bulundurulması gerektiğini dile getirirler. Bu bakımdan çocuklar için yaz- mak zannedildiği kadar kolay değildir, bu nedenle onlar için yazanlar çocuk mantığına dair çok şey bilmek zorundadır. Çocukların duygu ve düşünce dünyasını özümseyip onları anla- yarak, yazdıklarının çocuk elinden çıkmış gibi kaleme almaları gerekmektedir. Necdet Neydim, akademisyen ve çevirmen olarak çocuk ve gençlik edebiyatındaki ça- lışmalarının yanı sıra çocuk ve gençlik edebiyatı alanında çeşitli kitapların da yazarıdır. Son yıllarda Türkçe yayımladığı manzum çocuk kitaplarıyla şairliğini de kanıtlayan Neydim’in şiirlerinde her yaş kesiminden okur, çocukların renkli dünyası ile buluşur. Çalışmamızın amacı Necdet Neydim’in şiirlerinde, yazarın çocuk, çocukluk, özlem gibi kavramlar çerçevesinde görüşlerini saptamaktır. Çıkış noktasını Sen Islık Çalmayı Bilir Misin ve İki Gözüm Üzümüm adlı şiir kitapları oluşturacak ve tarama yöntemiyle şairin söylemle- rinden çıkarımlar yapmaya çalıştık. Neydim’in adı geçen kitaplarındaki şiirlerden yola çıka- rak seçilen örnek şiirlerinde çocuğu ve geçip giden çocukluğu nasıl ele aldığını tespit ettik. Çalışma sonucunda ulaşılan bulgular; geçmiş güzel günlere özlem bağlamında güncel sorun- lara rağmen geleceğe umut dolu bir bakış, teknoloji bağımlısı bir kuşağa ve yetişkinler dün- yasına yapılan eleştiri üzerinde yoğunlaşmaktadır. Anahtar Kelimeler: Şiir, çocuk, Çocuk edebiyatı, çocukluk, teknoloji. Giriş: Çocuk ve Şiir En eski ‟edebiyat türü” (Erdal 2013: 179 ve Nas, 2004: 326) ve ‟anlatım yoluˮ (Güleç ve Geçgel 2012: 153) olarak tanımlanan şiir, yetişkin edebiyatında olduğu kadar çocuk edebiyatında da önemli bir yere sahiptir. Diğer edebi türlerde olduğu gibi şiirde de yetişkin ve çocuk ayrımı yapılma- sına karşı çıkan bazı araştırmacılar olsa da şiirin çocuk için öneminden ve ne anlama geldiğinden bahsedildiğinde böyle bir ayrım yapmak zarurî hale gelmektedir (bkz. Yalçın ve Aytaş 2012: 210). Şiirin özünde çocuğa ve onun dünyasına ait bir saflık ve temizlik bu- lunmaktadır. Ayrıca çocuk dünyasındaki zenginlikle eşdeğer görülen şiir (bkz. age.: 2012: 207), çocukların sadece ufkunu genişletmekle kalmaz aynı zamanda ahenkli söylenişi ile onların dilsel gelişimine katkı da sağlar. Arıcı ve diğerleri de şiirin çocukları güzel duygu ve düşüncelere ulaş- tırmanın yanında onların dil ve telaffuz becerilerinin geliştirdiğini düşün- mektedirler (2014: 264). Çocuk ve şiir arasında doğal bir ilişki olduğuna inanan A. Ferhan Oğuzkan’ın görüşü de aynı doğrultudadır: Çocuk daha konuşmaya başlarken şiir cümlesinin yapısına uygun bir yol tutar, kafiyeli olan ve ses özelliği bakımından birbirine çok Prof. Dr., Necmettin Erbakan Üniversitesi, Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi, Alman Dili ve Eğitimi Bölümü, aozturk@erbakan.edu.tr Arş. Gör. Dr., Sivas Cumhuriyet Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Alman Dili ve Edebiyatı Bölümü, halime18mart@hotmail.com