Journal of Anglo-Turkish Relations Volume 3 Number 1 January 2022 1 20.YÜZYILIN BAŞINDA İNGİLTERE’NİN BALKAN POLİTİKASI VE BALKAN İTTİFAKI’NIN OLUŞUMUNDAKİ ROLÜ Mustafa MALHUT 1 Bilgin ÇELİK 2 Özet 20. yüzyılın başında emperyalist rekabetin bir sonucu olarak Büyük Güçler arasında bir kamplaşma yaşanmış, Avrupa İttifak ve İtilaf devletleri şekilde ikiye ayrılmıştır. Almanya -Avusturya-Macaristan ittifakının karşısında İngiltere, Fransa ile birlikte Almanya’yı doğu ve güneydoğu üzerinden kuşatmak için Rusya ile iş birliğine yönelmiştir. 1908’de Reval görüşmesi İngiltere ve Rusya arasındaki ilişkilerin stratejik bir ittifaka evrildiğinin açık bir kanıtıdır. Rusya’nın Avusturya-Macaristan ile Balkanlar üzerindeki rekabeti, 1890’larda başlayan Osmanlı-Alman yakınlaşmasının İngiliz çıkarlarına aykırılığı Rusya ve İngiltere’yi yakınlaştırmıştır. Bu anlamda İngiltere’de 20. yüzyılın başında Balkan Komitesi’nin kurulması, İngiliz hükümetinin Balkan politikasını etkileme ve yönlendirme vizyonu ortaya koyması ile Balkanlar uluslararası rekabetin önemli bir merkezi haline gelmiştir. Rusya öncülüğünde kurulması planlanan Balkan ittifakının amacı Balkan devletleri özelinde her ne kadar Osmanlı Devleti’nin Balkanlardaki topraklarını paylaşmaya odaklı olsa da İtilaf Devl etleri ve özellikle Rusya açısından Avusturya-Macaristan’a yönelikti. İngiltere, Almanya ve onun doğal müttefiki Avusturya-Macaristan’a karşı Balkanlarda kurulacak ittifakı Pan-Germenizm’e set çekme ve Germen nüfuzunun doğuya yayılmasını önleme stratejisinin önemli bir bileşeni olarak görmüş ve desteklemiştir. Bu çalışmanın amacı İngiltere’nin değişen siyasi dengeler çerçevesinde 20. yüzyıl başında Balkan politikasını nasıl revize ettiğini ve Doğu Sorunu’nu kendi çıkarları doğrultusunda çözmek adına Balkan İttifakı oluşumundaki rolünü ortaya koymaktır. Anahtar Kelimeler: Balkan Komitesi, Makedonya Sorunu, Büyük Güçler, İngiltere. BRITAIN’S ROLE IN THE BALKAN POLICY AND THE FORMATION OF THE BALKAN ALLIANCE AT THE BEGINNING OF THE 20TH CENTURY Abstract At the beginning of the 20th century, there was a polarization between the Great Powers as a result of the imperialist rivalry, and Europe was divided into two as the Alliance and Entente states. Britain and France tended to cooperate with Russia to besiege Germany over the east and southeast against the Germany-Austria- Hungary alliance. The Reval meeting in 1908 is clear proof which shows that the relations between Britain and Russia have turned into a strategic alliance. Russia’s rivalry with Austria-Hungary on the Balkans and the Ottoman-German rapprochement, which started in the 1890s, was against British interests and led to the rapprochement of Russia and England. 1 Dr., Akdeniz Üniversitesi, E-posta: mustafamalhut@akdeniz.edu.tr, https://orcid.org/0000-0002-0421-3818 2 Doç. Dr., Dokuz Eylül Üniversitesi, E-posta: bilgincelik72@gmail.com, https://orcid.org/0000-0002-4041-7922