EKONOMIA XXI WIEKU ECONOMICS OF THE 21ST CENTURY 1(5) • 2015 ISSN 2353-8929 e-ISSN 2449-9757 Jarosław Brach Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu e-mail: jarosław.brach@ue.wroc.pl KORPORACJE TRANSNARODOWE W GOSPODARCE ŚWIATOWEJ – OCENA DZIAŁALNOŚCI TRANSNATIONAL CORPORATIONS IN THE WORLD ECONOMY – THE ASSESSMENT OF ACTIVITIES DOI: 10.15611/e21.2015.1.02 JEL Classification: F6, F60, G63. Streszczenie: Korporacje transnarodowe są obecne w gospodarce światowej od setek lat – od XVI wieku, ale nowe wymiary (obszary) w ich działalności w gospodarce światowej są zauważane od lat 60. ubiegłego stulecia. Funkcjonowanie przedsiębiorstw tego rodzaju jest różnie oceniane. Z jednej strony przedsiębiorstwa te tworzą oraz mają dostęp do najnowszej technologii, mają duże kompetencje i zdolności w zakresie technologii i prowadzenia prac badawczo-rozwojowych, a do tego mają duże możliwości w szeroko pojętym marketingu. Są także odpowiedzialne za tworzenie – kreację − handlu międzynarodowego, oraz są najważ- niejszymi graczami na rynku zagranicznych inwestycji bezpośrednich. Niemniej z drugiej strony czasami ich siła – pozycja rynkowa, wywodzi się z ich specyficznych przewag, które na wybranych rynkach są w stanie przetransformować się w siłę polityczną bez ponosze- nia odpowiedzialności. Wykorzystują też swoje specyficzne przewagi do tworzenia niedo- skonałości rynku, usuwania konkurencji i czasami eliminacji wybranych konfliktów, przy jednoczesnym tworzeniu nowych, związanych z ich działalnością. W artykule autor próbuje dokonać oceny rezultatów aktywności tych firm. Słowa kluczowe: internacjonalizacja, korporacje transnarodowe, ocena działalności korporacji. Summary: Transnational corporations have been active in the world economy for hundreds of years – since the XVIth century – but new dimensions in their activities in the world eco- nomy have been observed since 1960. The activities of that type of companies are assessed differently. On one hand these companies create and have the access to technology, have huge technological and R&D capabilities, and marketing capabilities. They are also responsible for the creation of international trade and are the most important players on the market of FDI. However, on the other hand their market power sometimes is derived from their specific advantages which – on the selected markets – they are able to transform into political power without any accountability. They also use their specific advantages to generate market im- perfections, remove competition and eliminate some conflicts, at the same time creating new ones, directly connected with their activities. In the article the author tries to assess the results of activities of these companies. Keywords: internationalization, transnational corporations, the assessment of activities of TNCs.