Sosyal Bilimler Dergisi / The Journal of Social Sciences Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, Yıl: 10, Sayı: 66, Ekim 2023, s. 85-97 ISSN: 2149-0821 Doi Number:http://dx.doi.org/10.29228/SOBIDER.72337 Doç. Dr. Emek ÜŞENMEZ İstanbul Üniversitesi, emek.usenmez@istanbul.edu.tr Orcıd Id: https://orcid.org/ 0000-0003-4729-4491 KARAHANLI TÜRKÇESİ SATIR ARASI KURAN TERCÜMESİ’NİN (RYLANDS NÜSHASI) KAYIP VARAKLARI ÜZERİNE: CHESTER BEATTY LIBRARY (DUBLIN) VARAKLARI Özet Türkçe ilk Kur’an tercümeleri Türk dil ve kültür tarihinde önemli bir yere sahiptir. Karahanlı Türkçesinde yazılmış, satır arası Türkçe-Farsça tercümeli nüshalardan biri Manchester John Rylands Kitaplığında bulunmaktadır. Bu nüsha eksik olup Kur’an-ı Kerîmin belli cüzlerini ihtiva eder. Aynı zamanda cüzler içinde de eksik ve kayıp varaklar bulunmaktadır. Macar Türkolog Jansos Eckmann, Manchester ve Dublin’de yaptığı araştırmalar neticesinde, John Rylands nüshasının kayıp iki yaprağının (fragment), Chester Beatty Kütüphanesinde (Dublin-İrlanda) saklanan iki fragment olduğunu fark etmiş, ilgili varakları okumuş ve bir makale ile neşretmiştir. John Rylands nüshasının Türkiye’de yapılan neşrinde de Janos Eckmann’ın ilgili makaledeki okuması alıntılanmış ama bu okumanın kelimeleri söz konusu neşriyatın Dizin kısmına dahil edilmemiştir. Chester Beatty Kütüphanesi izni ile bu iki varak ilk kez bilim dünyasına renkli görselleri ile sunulmuştur. Chester Beatty Kütüphanesinde saklanan John Rylands nüshasının kayıp iki yaprağı; 4/Nisa suresi: 176 numaralı ayet -i kerimenin ve 5/Maide suresi: besmele-i şerîf ile 27/Neml suresi: 71-74 numaralı ayet-i kerimeleri ihtiva etmektedir. Varaklar, Chester Beatty Kütüphanesi numara 54 (MS. 1606) ve 55 (MS. 1630) de kayıtlıdır. Bu araştırmada, Chester Beatty Kütüphanesinde saklanan John Rylands nüshasının kayıp iki yaprağı renkli görselleri ve tam transkripsiyonlu metniyle birlikte verilmiştir. Aynı zamanda kayıp iki yaprağın görselleri, Chester Beatty