Turkish Studies Volume 13/5, Winter 2018, p. 45-54 DOI Number: http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.12597 ISSN: 1308-2140, ANKARA-TURKEY Research Article / Araştırma Makalesi Article Info/Makale Bilgisi  Received/Geliş: Kasım 2017 Accepted/Kabul: Mar 2018 This article was checked by iThenticate. ATAERKİL SİSTEMDE KADININ VAROLUŞU “ŞALVAR DAVASI” Süreyya ALICI * ÖZET Ataerkil sistem, erkekler etrafında kurulan, çoğunluğu erkek olmakla birlikte her iki cinsiyetin de yer alabildiği bir alandır. Bu sistemde kuralları erkekler belirler. Kadınlar ataerkil sistem içerisinde yer alabilmek için, ataerkilliğin belirlediği kuralları benimsemek ve bunlar doğrultusunda davranmak zorundadır. Ata kelimesine güç gösterme, denetleme, hakimiyet kurma anlamlarını veren erk kelimesidir. Bu bağlamda, ataerkil aile düzeninde hakimiyet kuran, aile bireylerini denetimi altına alan babadır ve aile içerisinde kadının rolü, erkeğin verdiği yetkiyle sınırlanır. Biyolojik farklılığından dolayı ezilmeye başlayan kadının hakları, toplumsal yapının değişimiyle zamanla kısıtlanır. Ataerkil sisteme başkaldırı niteliğinde ortaya çıkan feminist hareket ile birlikte kadın evrimleşir. Akabinde kadına karşı erkeğin tutumunu ortaya koymak amacıyla feminist eleştiri kuramı ortaya çıkar. Ataerkil toplumda kadının varoluş sorunsalının, sinema filmlerinde yaygın olarak işlenmeye başlamasıyla, sinema filmlerinin ve filmlerdeki kadın rollerinin çözümlenmesinde feminist eleştiri kuramı önem kazanmaktadır. Bu kuramla, sinema filmlerinde erkeğin kadına bakış açısı, kadının toplumdaki yeri netlik kazanmaktadır. Şalvar Davası filmini incelemeye neden olan etken, bu sistem içinde kimliğini bulmayan kadınları ele almış olmasındandır. Bu çalışmanın amacı, ataerkil toplumdaki cinsiyet ilişkilerinde erkeğin kadın üzerindeki etkisinden yola çıkarak, ‘Şalvar Davası’ filmindeki köylü kadınlarının ataerkil sistemde varolma sorunsalını incelemektir. Kadın erkek eşitliğinin sağlanmasıyla son bulan Şalvar Davası filminde, bulunan bulgular feminist eleştiri kuramıyla çözümlenip, filmden örneklerle desteklenecektir. Anahtar Kelimeler: ataerkil, erkek, feminizm, kadın, köy halkı, sinema * Arş. Gör. Çağ Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, El -mek: sureyya.alc@hotmail.com