GJEBS Global Journal of Economics and Business Studies Küresel İktisat ve İşletme Çalışmaları Dergisi http: //dergipark.org.tr/gumusgjebs - ISSN: 2147-415X Bahar-2020 Spring-2020 Cilt: 9 Sayı: 17 (38-54) Volume: 9 Issue: 17 (38-54) -38- Bilgehan TEKİN – ORCID NO: 0000-0002-4926-3317 Selim CENGİZ – ORCID NO: 0000-0002-2013-9590 Makale Künye Bilgisi / To Cite This Article: TEKİN, Bilgehan & Selim CENGİZ (2020). “Kendine Aşırı Güven Ve Kayıptan Kaçınma Önyargıları Yatırım Kararlarında Önemli Bir Faktör Mü?”, Global Journal of Economics and Business Studies, Vol.: 9, Issue: 17, 38-54. Makale Gönderme Tarihi / Article Sending Date: 06 Aralık 2019 Makale Kabul Tarihi / Article Acceptance Date: 08 Temmuz 2020 KENDİNE AŞIRI GÜVEN VE KAYIPTAN KAÇINMA ÖNYARGILARI YATIRIM KARARLARINDA ÖNEMLİ BİR FAKTÖR MÜ? 1 Bilgehan TEKİN 2 Selim CENGİZ 3 ÖZET Davranışsal finans yazınında, uluslararası alanda yapılan birçok çalışmada davranışsal önyargıların yatırım kararları üzerindeki etkisi araştırılmaktadır. Söz konusu davranışsal önyargılar, kendine aşırı güven ve kayıptan kaçınmadır. Bu kapsamda çalışmanın temel amacı, yatırımcıların risk alma davranışlarının ve demografik özelliklerinin aldıkları yatırım kararları üzerinde etkili olup olmadığını ortaya koymaktır. Çalışmanın diğer bir amacı ise, uluslararası alanda yapılan bir çok çalışmada kullanılmış kendine aşırı güven ölçeğinin yatırımcıların kendine aşırı güvenlerinin ölçümünde yararlı olup olmadığının tespit edilmesidir. Çalışma kapsamında, Çankırı Karatekin Üniversitesi’nde görevli akademik ve idari personele anket uygulanmıştır. Elde edilen veriler, korelasyon ve regresyon analizleri, bağımlı/bağımsız gruplar t-testleriyle analiz edilmiştir. Çalışma sonucunda, kendine aşırı güvenin riskli yatırım araçlarını tercih etmede etkili bir faktör olduğu ancak kayıptan kaçınmanın yatırım aracı tercihi üzerinde herhangi bir etkisi olmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca çalışmada, Kahneman ve Tversky (1979) tarafından yapılan araştırmanın bulgularından olan bireylerin kayıplardan kaçınmak için risk almalarına rağmen, kazançlar söz konusu olduğunda riskten kaçındıkları bulgusu da test edilmiştir. Çalışma, Türkiye örnekleminde kendine aşırı güven ölçeğinin ilk defa uygulanması açısından önemlidir. Anahtar Kelimeler: Kendine Aşırı Güven, Kayıptan Kaçınma, Yatırım Kararı, Davranışsal Finans. Jel Kodları: M20, M21, M29. ARE OVERCONFIDENCE AND LOSS AVERSION BIASES IMPORTANT FACTORS IN INVESTMENT DECISIONS? ABSTRACT In the behavioral finance literature, we see that many international studies investigate the effect of behavioral biases on investment decisions. Two of these behavioral biases are overconfidence and loss aversion. In this context, the main purpose of the study is to reveal whether investors' risk-taking behaviors and demographic features are effective on their investment decisions. Another aim of the study is to determine whether the overconfidence scale used in many international studies has been useful in measuring investors' overconfidence. Within the scope of the study, a questionnaire was applied to academic and administrative staff working at Çankırı Karat ekin University. The data obtained were analyzed by correlation and regression analysis, dependent / independent groups t-tests. As a result of the study, it was determined that overconfidence is an effective factor in choosing risky investment tools, but loss aversion has no effect on the investment instrument preference. In addition, in this study, one of the findings of the study conducted by Kahneman and Tversky (1979) that “the individuals take risk to avoid losses, but they avoid risk in the case of gains” is tested and confirmed. Key Words: Overconfidence, Loss Aversion, Investment Decision, Behavioral Finance. Jel Codes: M20, M21, M29. 1. GİRİŞ İktisat ve finans teorilerinin geleneksel varsayımına göre, tüm bireyler rasyonel karar alıcılardır. Bunun nedeni bireylerin alacakları kararlarda ihtiyaç duydukları her türlü bilgiye erişme imkanlarının olması ve elde ettikleri bilgiyi mükemmel şekilde işleyebildikleri varsayımlarıdır. Rasyonel tercih kuramı, sosyal bilimcilerin insan 1 Bu çalışma 07-09 Nisan 2018 tarihleri arasında Antalya’da düzenlenen Uluslararası İnsan ve Toplum Bilimleri Sempozyumu’nda sunulan bildirinin geliştirilmiş, genişletilmiş ve yeniden düzenlenmiş halidir. 2 Dr. Öğr. Üyesi, Çankırı Karatekin Üniversitesi İİBF İşletme Bölümü, btekin@karatekin.edu.tr 3 Doç. Dr., Çankırı Karatekin Üniversitesi İİBF Bankacılık ve Finans Bölümü, scengiz@karatekin.edu.tr