Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 44 (1) 61-64, 2018 Geliş Tarihi: 21 Kasım 2017 Kabul Tarihi: 02 Şubat 2018 Dr. Diğdem LAFCI Mersin Üniversitesi Sağlık Yüksekokulu, Hemşirelik Anabilim Dalı, Mersin. Tel: 0 324 3610001 E-posta: didemlafci@hotmail.com DERLEME Meme Kanseri, Uyku ve Müzik Tedavisi Diğdem LAFCI Mersin Üniversitesi Sağlık Yüksekokulu, Hemşirelik Anabilim Dalı, Mersin. ÖZET Temel insan gereksinimlerinin karşılanması, insan yaşamının devamlılığı için önemlidir. Uyku, fiziksel, psikolojik, patofizyolojik, ve çevre- sel faktörlerden etkilenen fizyolojik temel yaşam gereksinimidir. Meme kanserli hastalarda uyku problemi sık görülmektedir. Son dönem meme kanserli hastaların tedavisinde ki amaç; hastanın yaşamını korumak ve ayı zamanda alternatif terapotik yaklaşımlar olarak bilinen; terapotik dokunma, derin nefes alıp verme egzersizi, müzik terapisi, yoga, hayalde canlandırma, gevşeme egzersizi, biyofeedback ve medi- tasyon gibi davranışsal yöntemleri kullanarak rahatlamasını sağlamaktır. Anahtar Kelimeler: Meme kanser. Müzik tedavisi. Uyku. Breast Cancer, Sleep and Music Therapy ABSTRACT Meeting basic human needs is important for the continuity of human life. Sleep is a fundamental, physiological life necessity which is affect- ed by pataphysiological, physical and environmental factors. Sleep problem is common in patients who have with breast cancer. The aim of the treatment last term of patients with breast cancer, as well as saving the of the patients’ life, is providing relaxation by using behavioral methods like progressive relaxing, breath exercises, therapeutic intervention, music therapy, yoga, biofeedback, revival in imagination and meditation. Key Words: Breast cancer. Music therapy. Sleep. Günümüz çağdaş tıbbın önemli ve güncel sorunların- dan biri olan kanser, tıbbi-fiziksel bir hastalık olması- nın yanında, ruhsal ve psiko-sosyal açıdan birçok sorunu da kapsayan bir olgudur. Kanserli birey; beden imgesinde, yaşam tarzında, sosyal etkileşimlerinde ve rol performansında değişiklikler yaşamasının yanı sıra yalnızlık, korku, kaygı, öfke, çaresizlik, suçluluk, ümitsizlik, belirsizlik, libido kaybı, hastalığı kabul- lenmeme, operasyon sonrası gelişebilen fiziksel, psi- kolojik ve ekonomik sorunlar ile karşılaşmaktadır 1-3 . Kanserli hastalar, kemoterapi ve radyoterapinin yan etkileri nedeni ile ağrı, iştahsızlık, kaşeksi, tat değişik- likleri, saç dökülmesi, bulantı, kusma, mukozit, yor- gunluk, dispne gibi fiziksel sorunlar ile uyku düzen- sizlikleri, depresyon, anksiyete gibi psikolojik sorun- lar yaşamaktadır 2 . Kanser hastaları, başlangıç tanısı, ağrı korkusu, çeşitli tanısal veya tedavi işlemleri ve ölüm gibi birçok potansiyel anksiyete nedeni ile yüz- leşmektedir. Uyku sorunları kanser hastalarında uzun süre ve yoğun bir şekilde görülebilir. Kanser hastala- rında anksiyetenin neden olduğu uyku probleminin etyolojisinde hazırlayıcı faktörler olarak cinsiyet, yaş, önceki uyku alışkanlığı, hızlandırıcı faktörler olarak ise kanserin tipi, kanserin evresi, ağrı, tedavinin yan etkileri ve kötü uyku hijyeni ile günlük alışkanlıkları içeren etkenlerin yer aldığı düşünülmektedir 2,3 . Uyku sorunları yeni tanı konmuş ve tedavisi süren kanser hastalarında %30-50 oranında görülür iken ileri evre kanser hastalarında ise bu oran çok daha yüksektir 2-6 . Kanser hastaları uykusuzluk, aşırı uyuma veya her ikisinden yakındıklarından dolayı onlar için uyku bozuklukları ve buna bağlı halsizlik yakınması sık rastlanan ve rahatsızlık verici şikayetlerdendir. Uyku sorunları, genç hastalar arasında %54.0 iken 65 yaşın- dan büyük hastalarda prevalans %43.0 bulunmuştur. Genç hastalarda daha fazla görülmesinin sebebi yük- sek anksiyete ve depresyon yaşadıklarından dolayı olabileceği düşünülmektedir 7 . Uyku bozukluklarının erkeklere kıyasla kadınlarda daha yüksek oranlarda rastlanıldığı ve meme kanserli hastalarda daha sık olduğu bildirilmektedir 8 . 61