Rozdział 1 Jarosław Tomasiewicz Uniwersytet Śląski Zagrożenia z przyszłości: próba ekstrapolacji Streszczenie Artykuł stawia sobie za cel jest zarysowanie potencjalnych zagrożeń o charak- terze terrorystycznym, które mogą pojawić w nieodległej przyszłości. Punktem wyjścia jest założenia, że na sytuację światową w największym stopniu będzie wpływał narastający kryzys klimatyczny. Generować może on zagrożenie terro- ryzmem ekologicznym, ksenofobicznym i promigracyjnym. Słowa klucze: terroryzm, ekologizm, prawicowy ekstremizm, lewicowy ekstre- mizm, etniczny ekstremizm Teza 1: Terroryzm jest objawem konfiktów społecznych, wywołanych procesami charakterystycznymi dla danej epoki. Fala terroryzmu w latach 70.–80. XX w. wynikała z transformacji społeczeństwa industrialnego w społeczeństwo postindustrialne. Rozrost warstwy pracowników umy- słowych (stających się „nowym proletariatem”) i upowszechnianie świa- topoglądu opartego na wartościach postmaterialistycznych były pożyw- ką dla ekstremizmu Nowej Lewicy. Zarazem ekspansja kultury masowej prowadziła do aktywizacji peryferyjnych mniejszości etnicznych, których kulturom zaczął zagrażać zanik, co skutkowało rozwojem ruchów sepa- ratystycznych. Fala fundamentalistycznego i prawicowego terroryzmu z lat 90. XX w. i pierwszych dekad XXI w. może być postrzegana jako uboczny skutek globalizacji, która z jednej strony podważa tradycyjne kultury krajów peryferyjnych (np. w świecie islamu), z drugiej prowadzi do wzmożenia migracji, rodząc negatywną reakcję autochtonów. Zastrzeżenie: Nigdy jeden czynnik nie determinuje w pełni procesów. Zjawiska społeczne na ogół wyrastają ze splotu różnych uwarunkowań.