Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi Social Sciences Research Journal DOİ: 10.38120/banusad.1020878 BANÜSAD, 2021; 4(BCS 21 Özel Sayısı), 29-44 29 ALİ ŞUÛRÎ EFENDİ’NİN HAYATI VE İLMÎ ŞAHSİYETİ Adem ÖZİŞ 1 ÖZET Balıkesir’de dünyaya gelen Ali Şuûrî Efendi, 19. yüzyıl Osmanlı ilim dünyasının dikkat çeken simalarından birisidir. Tahsil hayatına Balıkesir’de başlamış, İstanbul’a giderek önemli ilim adamlarından dersler almış ve daha sonra doğduğu topraklara geri dönmüş olan Şuûrî Efendi, Nişancı Paşa-yı Cedid, Mâlulzâde ve Alay Beyi gibi muhtelif medreselerde görev yapmıştır. Birçok önemli müderris, müftü ve siyasetçi yetiştiren ve halkın büyük saygı beslediği Ali Şuûrî, bir süre sonra Balıkesir müftüsü olarak görevlendirilmiş ve Koca Müftü lakabıyla ünlenmiştir. Daha çok fetva ve eğitim işleriyle meşgul olan Şuûrî Efendi, dinî ilimlerin yanında geometri, matematik, coğrafya konularında da kendini yetiştirmiştir. Nakşibendiyye ve Kadiriyye tariklerine mensup olan Şuûrî Efendi, tasavvuf, fıkıh, kelâm gibi alanlarda kitaplar telif etmiş, ayrıca Dâru’n-Nâfia adlı bir medrese ve karşısına da bir kütüphane yaptırmıştır. Aynı zamanda çeşme inşası, şadırvan, suyolları gibi eserleri tamir ettirmiş ve bir mescid tadilatını gerçekleştirmiştir. Hüsn-i hat sanatında da mahir olup ta‘lik yazıda ustalaşan ve şehrin bazı camilerini hatlarıyla süsleyen Ali Şuûrî Efendi, 1868 yılında Balıkesir’de vefat etmiş ve kütüphanesinin haziresine defnedilmiştir. Bu bildiri, Balıkesir için önemli faaliyetlere imza atan Ali Şuûrî Efendi’nin hayatı ve ilmî şahsiyetini arşiv kaynaklarından elde edilen bilgiler ışığında incelemektedir. Anahtar Kelimeler: Balıkesir, Ali Şuûrî, Koca Müftü LIFE AND SCIENTIFIC PERSONALITY OF ALİ SHUURİ EFENDİ ABSTRACT Ali Shuuri Efendi, who was born in Balıkesir, is one of the remarkable figures of the 19ᵗʰ century Ottoman science world. He started his education life in Balıkesir, went to Istanbul to take lessons from important scholars and then returned to his native land, where he worked in various madrasas such as “Nişancı Paşa-yi Cedid”, “Malulzade” and “Alay Bey”. Ali Shuuri, who trained many important professors, mutfis and politicians and respected by the people, was apointed as the mufti of Balıkesir after a while and became famous with the nickname “Big Mufti”. Şhuuri Efendi, who was mostly busy with fatwa and education, trained himself in geometry, mathematics and geography as well as religious sciences. Shuuri Efendi, who was a member of the Naqshbandiyya and Kadiriye tariks, wrote 1 Yüksek Lisans Öğrencisi, Uludağ Üniversitesi, İlahiyat Fakültesi, İslam Tarihi ve Sanatları Anabilim Dalı, gulenkoy@hotmail.com, 0000-0001-5525-7389