ACTA UNIVERSITATIS WRATISLAVIENSIS
No 3886
Studia nad Autorytaryzmem i Totalitaryzmem 40, nr 4
Wrocław 2018
DOI: 10.19195/2300-7249.40.4.3
SEBASTIAN FIKUS
ORCID: 0000-0002-1155-2762
Uniwersytet Śląski w Katowicach
Obozy koncentracyjne jako nowoczesna forma
zwalczania przestępczości
w Republice Federalnej Niemiec?
W Ministerstwie Sprawiedliwości Kraju Związkowego Nadrenii-Westfalii
w Düsseldorfe 5 kwietnia 1954 roku odbyła się narada ofcerów policji i kierow-
ników wydziałów kryminalnych tego landu. Jej tematem były metody zwalcza-
nia przestępczości w ówczesnej Republice Federalnej. Pokłosiem tego spotkania
było pismo Krajowego Ministra Prawa dra Rudolfa Amelunxena do ówczesnego
Federalnego Ministra Sprawiedliwości Fritza Neumayera (FDP) w Bonn. Doku-
ment ten został wysłany również do innych krajowych ministrów sprawiedliwo-
ści ówczesnej Republiki Federalnej
1
. Czytamy w nim:
Zdaniem zgromadzonych urzędników
2
konieczna jest pilna reorganizacja systemu kontroli
policyjnej i stworzenie nowego, skutecznego środka zapobiegania przestępczości. Za zna-
komity przykład takiego instrumentu urzędnicy uważają rozporządzenie Pruskiego Ministra
Spraw Wewnętrznych z 14.12.1937 roku [sic!]. Dokument ten wprowadził nowe reguły or-
ganizacji kontroli społeczeństwa przez policję. Wprowadzone wówczas środki doprowadziły
do natychmiastowego, bardzo poważnego spadku [schlagartige Verminderung] przestępczości
[…]. Korzystając z tych doświadczeń, wydaje się wskazane, żeby zarządzeniu pruskiego mi-
nistra z dnia 14.12.1937 roku nadać ponownie moc prawną. Oparcie na nim kontroli policyj-
nej stworzyłoby skuteczne ramy gwarantujące publiczne bezpieczeństwo […]. Zastosowanie
określonych w rozporządzeniu działań prewencyjnych spowodowałoby również dzisiaj gwał-
towny spadek przestępczości. Trzeba stworzyć system prewencyjnych reguł umożliwiających
osadzenie potencjalnych przestępców w więzieniach na mocy wyroku sądowego. Jeszcze
1
Federalne Archiwum w Koblencji — Bundesarchiv Koblenz (dalej: BAK), Zespół/Be-
stand (B) 106, nr akt 15738, pismo ministra Prawa Kraju Nadrenii-Westfalii (Nordrhein-Westfalen)
z 12 kwietnia 1954 roku o sygnaturze 4350-III A. 3. Jeśli nie podano inaczej, tłum. S.F.
2
W systemie Republiki Federalnej ofcerowie policji nie są funkcjonariuszami, tylko urzę-
dnikami.
Studia nad Autorytaryzmem i Totalitaryzmem 40, nr 4, 2018
© for this edition by CNS