1 Sylwia Chutnik Pisarka, wykładowczyni Uniwersytetu SWPS i Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie ORCID: 0000 0003 0108 3189 Lesmama, czyli queerowanie macierzyństwa Kiedy w 2009 roku przygotowywałyśmy 1 w Fundacji Mama 2 książkę Co to znaczy być matką w Polsce? 3 nie wiedziałyśmy, że będzie to jedna z pierwszych publikacji na polskim rynku pokazująca tak szerokie spektrum doświadczenia macierzyństwa. Zdawałyśmy sobie jednak sprawę z tego, że najistotniejszą kwestią jest oddanie głosu konkretnym kobietom, dzięki którym uzyskamy różnorodny obraz macierzyństwa. Oprócz głosów wdów, samodzielnych matek, kobiet z niepełnosprawnością lub zajmujących się dziećmi z niepełnosprawnością, migrantek i uchodźczyń, matek adopcyjnych i zastępczych oddałyśmy głos również lesbijce. Po czternastu latach chciałabym ponownie przeanalizować ten artykuł, aby sprawdzić, co zmieniło się w kwestii nie tylko samoświadomości matek lesbijek (interesuje mnie zwłaszcza aspekt językowy ich wypowiedzi i zakres terminologiczny)ale także gdzie na społecznej mapie lokowane jest nieheteronormatywne macierzyństwo. Autorka tego artykułu jako jedyna z całego tomu występuje pod pseudonimem: Marta Romanowska podkreśla przy tym , że nigdy nie ukrywała tego, że jest lesbijką z dzieckiem, ale też nie „epatowała” 4 (s. 75) tą informacją. „Nie mówię, jeśli ktoś nie pyta, 1 Zespół Fundacji Mama w składzie Patrycja Dołowy, Anna Pietruszka-Dróżdź i Sylwia Chutnik. 2 Fundacja Mama powstała w 2006 roku z inicjatywy Sylwii Chutnik (pozostałe osoby w zarządzie: Anna Pietruszka- Dróźdż, Julia Kubisa, Patrycja Dołowy) działała do 2017 roku. Obecnie w likwidacji). Organizacja działała na rzecz praw matek. Celem fundacji było: 1) działanie na rzecz likwidacji dyskryminacji matek w życiu publicznym, na rynku pracy, w społeczeństwie i kulturze, 2) promowanie praw kobiet i matek oraz publikacji, wydawnictw poświęconych szeroko rozumianej problematyce kobiecej, 3) wspieranie i upowszechnianie problematyki kobiecej, problematyki gender, feminizmu, 4) promocja kwestii równouprawnienia kobiet i mężczyzn, w szczególności na rynku pracy i w sferze domowej, 5) przeciwdziałanie przemocy wobec kobiet i matek, 6) przeciwdziałanie dyskryminacji ze względu na płeć, 7) wspieranie udziału matek w życiu publicznym i kulturalnym, 8) likwidowanie barier związanych z dostępem do wiedzy na temat nowych technologii i możliwości edukacji matek, 9) promowanie miejsc przyjaznym matkom i dzieciom w przestrzeni miejskiej, 10) edukacja obywatelska, ekologiczna, kulturalna i upowszechnianie wiedzy dla społeczności lokalnych, w szczególności dla rodziców i dzieci, 1) edukacja i porady prawne, 12) prowadzenie działań w zakresie ekonomii społecznej i promocja ekonomii społecznej. Fundacja Mama była pierwszą w Polsce feministyczną organizacją działającą w obszarze macierzyństwa. 3 A. Pietruszka-Dróżdż., M. Gałysz-Wróbel., Co to znaczy być matką w Polsce?, Warszawa 2009. Przytaczany tekst autorstwa Marty Romanowskiej to Mama czy lesmama?(s. 75-82). Tytuł nawiązuje do wydanej w 1995 roku Polska Akademia Nauk pracy zbiorowej pod redakcją Anny Titkow i Henryka Domańskiego Co to znaczy być kobietą w Polsce, która opisywała sytuację społeczno-prawną kobiet po transformacji systemu w kraju. 4 Wszystkie cytaty z artykułu pochodzą z:. Co to znaczy być matką w Polsce? pod redakcją Anny Pietruszki-Dróźdź i Małgorzaty Gałysz-Wróbel, dalej strony w nawiasie.