ACTA UNIVERSITATIS LODZIENSIS FOLIA IURIDICA 102, 2023 [183] University of Lodz – Lodz University Press, Lodz, Poland. (https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0) Received: 25.07.2022. Verifed: 13.08.2022. Revised: 23.08.2022. Accepted: 20.10.2022. https://orcid.org/0000-0002-8673-8609 https://doi.org/10.18778/0208-6069.102.17 Maria Zabłocka * Jan Zabłocki ** FRANCISZEK MACIEJOWSKI O USTAWIE XII TABLIC Streszczenie. W pierwszym napisanym w języku polskim podręczniku prawa rzymskiego Zasady prawa rzymskiego pospolitego [tzn. cywilnego] podług Instytucji Justyniańskich wraz z krótkim wywodem dziejowego rozwoju prawodawstwa rzymskiego Franciszek Maciejowski zacytował kilka przepisów Ustawy XII Tablic, ale ich nie przetłumaczył. Nie wszystkie przytoczone przez niego przepisy pochodzą z palingenezji Gothofredusa, jak podaje autor, ale z wcześniejszej próby usystematyzowania tego źródła, czyli z pracy Oldendorpa, czego autor nie zauważa. Słowa kluczowe: Franciszek Maciejowski, Ustawa XII Tablic, rekonstrukcja, tłumaczenie Ustawy XII Tablic, Gothofredus FRANCISZEK MACIEJOWSKI ON THE LAW OF THE XII TABLES Abstract. In the frst textbook on Roman law published in Polish language, The Principles of Roman Common Law [i.e. Civil Law] based on the Institutions of Justinian, containing also a brief excursus on the historical development of Roman legislation, Franciszek Maciejowski quoted several provisions of the Law of the Twelve Tables, without however providing their translation. Not all the provisions quoted by him came from Gothofredus’ Palingenesis, as declared by the author, but some of them originated from an earlier work constituting an attempt to systematise the work of Decemvirs, i.e. Oldendorp’s work, which passed unnoticed by Maciejowski. Keywords: Franciszek Maciejowski, Law of the XII Tables, Reconstructions, Translation of the Law of the XII Tables, Gothofredus Jednym z tematów publikacji naukowych dr. Ireneusza Jakubowskiego był spór prowadzony przez prawników i historyków w okresie Oświecenia o przy- datność prawa rzymskiego. Dyskutanci odnosili się do różnych kwestii, m.in. * Uniwersytet Warszawski, Wydział Prawa i Administracji, Katedra Prawa Rzymskiego i An- tycznego, zabloccy@interia.pl ** Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie, Wydział Prawa i Administra- cji, Instytut Nauk Prawnych, Katedra Prawa Rzymskiego, zabloccy@interia.pl https://orcid.org/0000-0001-5956-9339