Uwagi wstępne Walka z nierządem to pojęcie współcześnie brzmiące archaicznie, jednak w realiach Drugiej Rzeczypospolitej często stanowiło sposób określania całej sfery działań państwa i organizacji społecznych ukierunkowanych na rozwią- zywanie problemów związanych ze zjawiskiem prostytucji, handlem kobietami oraz profilaktyką i leczeniem chorób wenerycznych. Mimo że w warstwie defi- nicyjnej terminy „nierząd” i „prostytucja” nie są jednoznaczne, to właśnie walka z nierządem, jako pojęciem szerszym, mieszczącym w sobie również sferę przestępczości seksualnej, uznawana była za przedmiot działań państwa w tym względzie. Określenie to funkcjonowało w oficjalnej nomenklaturze instytucji państwowych w całym okresie międzywojennym, a opracowany w II połowie lat 30. projekt ustawy całościowo regulującej zadania państwa w tej dziedzinie życia społecznego w swym tytule zawierał właśnie walkę z nierządem. Do jej podstawowych aspektów zaliczano zaś „przeciwdziałanie pewnym określonym jego przejawom, będącym zjawiskiem patologii społecznej, jak: stręczycielstwo, sutenerstwo, zawodowa prostytucja, tajne domy prostytucji, itd. oraz handel kobietami i dziećmi” 1 . 1 Por. np. W. Chodźko, Prostytucja i choroby weneryczne jako zjawiska społeczne, Warszawa 1939, s. 4–5; P. Horoszowski, Zagadnienie prostytucji, „Praca i Opieka Społeczna” (dalej: PiOS) 1939, nr 1, s. 43; L.K., Podstawowe elementy aktualnej polityki opiekuńczej Ministerstwa Opieki Społecznej, PiOS, 1935, nr 1, s. 49; M. Jasińska, Problematyka prostytucji w Polsce, w: Zagad- nienia patologii społecznej, red. A. Podgórecki, Warszawa 1976, s. 435–437; M. Jędrzejko, Między seksualnością a prostytucją, w: Prostytucja jako problem społeczny, moralny i zdrowotny, red. M. Jędrzejko, Pułtusk–Warszawa 2006, s. 11–13. Z wymienionymi problemami nieroz- dzielnie związana była też kwestia chorób wenerycznych, która uregulowana miała być przy- gotowywaną równolegle, odrębną ustawą, a jej uzasadnienie wyraźnie i bezpośrednio odwoły- wano się do regulacji w zakresie walki z nierządem; zob. Archiwum Akt Nowych w Warszawie (dalej: AAN), Ministerstwo Opieki Społecznej w Warszawie 1918–1939 (dalej: MOS), sygn. 1576, Projekt ustawy przeciwwenerycznej 1936, k. 12–20. Pawel Grata Walka z nierządem w polityce państwa polskiego w latach 1918–1939 http://rcin.org.pl