ESTHETISCHE TANDHEELKUNDE Orthodontische problemen bij volwasssen: een esthetische aanpak Hans Beekmans Abstract Sinds 1990 doen we orthodontie in onze prak- tijk. Aanvankelijk heel voorzichtig een beetje fronto- dontics, en zo langzaam aan, onder de deskundige begeleiding van prof.dr. A.J. van Hillegondsberg, steeds een beetje meer. Totdat we vrijwel alle in de algemene praktijk voorkomende orthodontische behandelingen zelf konden doen. Van (jonge) kinderen tot en met (ook oude) volwassenen. Orthodontie is in mijn ogen een onmisbaar gedeelte van de algemene praktijk en zou dan ook door iedere tandarts uitgevoerd moeten kunnen worden. De we´rke- lijk specialistische zaken op dat gebied kunnen dan wor- den doorverwezen naar een specialist orthodontie. Maar dat is mijn persoonlijke mening en de discussie daarover laat ik graag over aan de politiek en de vertegenwoordi- gers van de professie. Ik denk dat de tandarts zichzelf op tandheelkundig gebied veel ontzegt als hij niet weet hoeveel extra behan- delmogelijkheden de orthodontie hem kan geven. Het zou bijvoorbeeld veel kroon- en brugwerk en onnodige facings schelen, en eenvoudige oplossingen bij occlusie- en kaakgewrichtsproblemen binnen zijn bereik brengen, om maar eens iets te noemen. In dit artikel wil ik laten zien hoe je op relatief een- voudige wijze een patie¨nt kan helpen die zich met een dreigend (esthetisch) probleem meldt, zonder facings of kronen te maken, terwijl een bevredigend resultaat tame- lijk eenvoudig kan worden bereikt zonder beschadiging van tandweefsel. Bij Georgina, een trotse vrouw van iets meer dan 60 jaar oud, deden zich eigenlijk plotseling problemen voor ter plaatse van de 42 en de 43. De oorzaak was niet geheel duidelijk: het was eigenlijk een beetje sluipend gegaan. Haar perfecte mondhygie¨ne en verder schitterende gebit zouden geen problemen doen verwachten. Toch was dit niet iets waar we aan voorbij konden gaan. We moesten iets doen, anders zou er misschien schade gebracht wor- den aan de radix van de 42. Het buccale vlak zou te veel naar buiten komen, de wortel bloot komen te liggen en uiteindelijk een heel lelijke 42 geven - of misschien zelfs het verlies van het element. De oorzaak van het fenomeen was zoals gezegd niet duidelijk. Wellicht iets in de occlu- sie, of een veranderde gewoonte met spreken of slikken. Er zat niets anders op dan een orthodontische aanpak. Maar ja, wilde ze dit wel? Na uitgebreid overleg over de orthodontische mogelijkheden (vaste of uitneembare apparatuur) en de risico’s van nietsdoen, kwamen we tot een plan van aanpak. Met behulp van doorzichtige brackets zouden we het probleem in de onderkaak aan- pakken. En dat wilde ze wel, want die waren tenminste niet zo zichtbaar. Het zou wel een vrij landurige behan- deling worden, want het draaien van een cuspidaat is geen sinecure: de hele radix moet door het bot weer terugbewogen worden naar zijn oorspronkelijke positie, te´gen de kracht in die de huidige situatie heeft doen ontstaan. De planning voor de correctie was ongeveer een jaar. Een bijkomstig probleem was dat Georgina in het buitenland woont en voor de behandeling iedere maand een flinke reis moest maken. Aan de andere kant vond ze het een goede reden om weer eens wat vaker naar Neder- land te komen en vrienden op te zoeken. Maar toch: iedere maand voor de orthobehandeling naar Nederland komen was toch wel een verplichting. Maar ze ging akkoord met de aanpak. Tijdens de behandeling van de onderkaak vond ze zelf dat we, nu ze toch elke maand in onze praktijk zou zijn, TandartsPraktijk (2007) 28:1160–1168 DOI 10.1007/BF03073325 13