İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli Tıp Eğitimi Etkinlikleri Güncel Bilgiler Işığında Sepsis Sempozyum Dizisi No: 51 ● Mayıs 2006; s. 17 - 26 Sepsis ile İlişkili Tanımlar, Epidemiyoloji, İnsidans ve Klinik Dr. Celali Kurt Giriş ve Tanımlar Antimikrobiyal tedavinin ortaya çıkması ile birlikte enfeksiyonlara bağlı morbidite ve mortalitede hızlı bir düşüş görüldü. Aralıksız devam eden araştırmalar sonucunda birçok yeni ve oldukça etkili antibiyotikler geliştirildi. Diğer yandan teknoloji alanında kaydedilen hızlı ilerlemelerin sonucu olarak güçlü ve güvenilirliği yüksek tanı araçları kullanıma girdi. Yoğun bakım alanında ciddi gelişmeler yaşandı. Bu gelişmelerle birlikte sepsis sendromu giderek artan insidans ve yüksek mortalite oranları nedeniyle önemini her geçen gün arttırmaktadır. Organ transplantasyonu yapılan, immünsüpresif tedavi verilen, kemoterapi uygulanan, invaziv girişim yapılan ve daha uzun yaşlara ulaşan kişi sayısı her geçen gün artmaktadır. Yine giderek artan bir biçimde dirençli etkenler ortaya çıkmaktadır. Bu nedenle önümüzdeki yıllarda da sepsisli hastaların sıkça karşımıza çıkacağını ve bu konunun öneminin daha da artacağını söyleyebiliriz. Yakın tarihe kadar klinisyenler arasında sepsis ve ilişkili kavramların tanımı konusunda söz birliği yoktu. Farklı birimler aynı klinik tabloyu ifade etmek için hemen hemen örtüşen farklı terimler kullanmaktaydı. Bunlar arasında özellikle bakteremi, septisemi, sepsis, sepsis sendromu ve septik şok gibi terimler genellikle aynı amaçla kullanılmaktaydı. Bu durum araştırma ve tedavi protokollerinin karşılaştırılmasında, bildirimde ve sonuçların yorumlanmasında sorunlara neden olmaktaydı. Ayrıca bazı enfeksiyon dışı enflamatuvar olaylar (ciddi yanıklar, travmalar, pankreatit) da sepsisle aynı klinik bulguları verebilmekte ve eşit düzeyde hasara neden olabilmektedir. Bu nedenlerden ötürü, özellikle yapılan çalışmalarla sepsis patogenezinin aydınlatılarak daha iyi kavranmasının ardından bu terimleri yeniden gözden geçirme ihtiyacı doğdu. American College of Chest Physicians (ACCP) ve Society of Critical Care Medicine (SCCM), 1991 yılında yaptıkları ortak bir toplantıda sepsis ve ilgili klinik tabloların tanımlarını yaptılar. Nedene bakmaksızın, organizmanın sistemik immün yanıtını tanımlamak için “sistemik inflamatuvar yanıt sendromu” (SİYS) terimi kullanıldı. SİYS’nun lokal veya sistemik enfeksiyonlar, yanıklar, travma ve akut pankreatit gibi steril enflamasyona neden olan bazı durumlar sonucunda tetiklenebileceği kabul edildi. Başlangıçta sepsis etyolojisinde gram negatif ve gram pozitif bakteriler üzerine yoğunlaşılsa da ciddi parazitik enfeksiyonların, milier tüberkülozun ve sistemik mantar enfeksiyonlarının da aynı belirtileri gösterdiği tanımlandı. Yapılan klinik araştırmaların en önemli yararlarından biri, enfeksiyonun sistemik belirtileri ile ilişkili olan patofizyolojik değişikliklerin ortaya çıkışından 17