Turkish Studies Volume 13/3, Winter 2018, p. 543-556 DOI Number: http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.13037 ISSN: 1308-2140, ANKARA-TURKEY Research Article / Araştırma Makalesi Article Info/Makale Bilgisi  Received/Geliş: Şubat 2018 Accepted/Kabul: Mart 2018  Referees/Hakemler: Doç. Dr. Salih YILMAZ – Doç. Dr. Uğur ALTUĞ – Doç. Dr. Emre İŞERİ This article was checked by iThenticate. SİBİRYA VE RUS UZAKDOĞUSU’NUN RUSYA FEDERASYONU AÇISINDAN JEOEKONOMİK POTANSİYELİ Volkan ÖZDEMİR* ÖZET Bu makalede Sibirya ve Rus Uzakdoğusu olarak adlandırılan bölgenin kalkınma sorunsalı çerçevesinde potansiyeli ve bölgenin Rusya Federasyonu açısından jeoekonomik önemi irdelenmektedir. Bölgenin on yıllar boyunca yalıtılmış bir coğrafi konumda bulunması, Sibirya ve Rus Uzak Doğu’sundaki siyasi ve iktisadi sorunların ana kaynağıdır. Geniş bir coğrafyayı kapsayan alanda yetersiz altyapının yanı sıra yatırım eksikliğinin de bulunması bölgenin ekonomik potansiyelinin geri kalmasındaki en önemli etmendir. Sorunun farkında olan Moskova yönetimi tüm bu problemlere yerinden çare bulmak için bölge işleriyle alakalı olarak müstakil bir bölgesel kalkınma bakanlığı dahi kurmuştur. Bu nedenle çalışmada bölge sosyo-ekonomik yapısının tarihi süreçte nasıl geliştiği ve Rus merkezi yönetimiyle siyasi ilişkileri jeoekonomik perspektifle ayrıca ayrıntılı bir şekilde analiz edilmektedir. Bölge kalkınmasının güncel iktisadi sorunlarında enerjinin önemli bir yer tuttuğu muhakkaktır. Bölgenin petrol ve gaz yataklarını işlemek için geliştirilen projeler büyüyen Çin pazarını hedeflemektedir. Tüm bu projelerin iktisadi olduğu kadar ve hatta daha fazla politik ayağı da bulunmaktadır. Şaşılmayacak bir şekilde enerji işbirliğinin son yıllarda artan Rus-Çin ilişkilerinin ana gündem maddesi olduğu görülmektedir. İkili ilişkilerin katalizörünün enerji işbirliği olması, bölgenin temel dinamikleri incelendiğinde doğal karşılanabilecek bir sonuçtur. Makalede son olarak siyasi açıdan Rusya Federasyonu’nun dünya iktisadi-siyasi güç ağırlığı Asya-Pasifik’e kayarken bölge üzerinden yeni bir jeopolitik yönelimi başarıp başaramayacağı da detaylıca tartışılmaktadır. Anahtar Kelimeler: Rusya, Çin, Sibirya, Bölgesel kalkınma, Jeoekonomi * Dr. Enerji Piyasaları ve Politikaları Enstitüsü (EPPEN) Direktörü El-mek: ozdemirvolkan@gmail.com