Metastatik Kastrasyona Dirençli Prostat Kanserinde Sistemik Tedavi DERLEME Systemic Therapy in Metastatic Castration-Resistant Prostate Cancer Özgecan Dülgar, Mesut Yılmaz, Deniz Tural Sağlık Bilimleri Üniveristesi, Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Tıbbi Onkoloji Kliniği, İstanbul, Türkiye DOI:10.4274/nts.2018.025 Yazışma Adresi/Address for Correspondence Dr. Özgecan Dülgar, Sağlık Bilimleri Üniveristesi, Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğim ve Araşrma Hastanesi, Tıbbi Onkoloji Kliniği, İstanbul, Türkiye E-posta: ozgecandr@gmail.com ORCID ID: orcid.org/0000-0002-0678-4024 225 Öz Abstract Giriş Prostat kanseri gelişiminde ve ilerlemesinde androjen hormonlar ana düzenleyicidir. Testosteron, dolaşımdaki ana androjendir (1). Adrenal steroidlerden periferik dönüşümle sentezlenebilirken asıl olarak testislerden salgılanır (1). Serbest testosteron prostat hücresi içine girdikten sonra %90’ı 5α-redüktaz enzimiyle dihidrotestosterona (DHT) dönüşür. DHT, androjen reseptörüne 5 kat daha yüksek afinite ile bağlanır (1). Hastalığın erken dönemlerinde medikal veya cerrahi olarak kandaki androjen seviyesini düşürmek faydalı olsa bile hastalık bir süre sonra kastrasyona dirençli hale gelir. Kastrasyon dirençli hastalıkta kemikler ve lenf nodları en sık metastaz bölgeleridir. Metastatik hastalıkta ağrı başta olmak üzere tüm semptomlar yaşam kalitesini olumsuz etkiler. Metastatik kastrasyona dirençli prostat kanseri (mKDPK) tedavisinde ilk olarak mitoksantron- prednizon tedavisinin palyasyon sağlamakta etkinliğinin gösterilmesiyle kemoterapi kullanıma girmiştir (2). Sonrasında dosetaksel tedavisinin mitoksantrona kıyasla sağkalım üstünlüğü gösterilmiştir (3). Dosetaksel sonrası progrese hastalıkta kabazitaksel kullanımı sağkalım katkısı sağlamıştır (4). Androjen sentez blokajı ile etkili olan abireteron ve androjen reseptör blokajı yapan enzalutamid sağkalım üzerine etkinliği olan diğer ajanlardır (5,6). Sağkalımı artırmak ve palyasyonu sağlamak için yeni tedavi ajanları ile çalışmalar sürmektedir. Prostat kanseri, erkeklerde kanserden ölümlerin en sık ikinci sebebidir. Prostat kanseri gelişimi ve ilerlemesi androjen bağımlıdır. Bu sebeple androjen baskılayıcı tedaviler prostat kanseri tedavisinin temelini oluşturur. Fakat hastalık bir süre sonra kastrasyona dirençli hale gelir. Kastrasyon dirençli hastalıkta kemikler ve lenf nodları en sık metastaz bölgeleridir. Metastatik kastrasyon dirençli prostat kanseri ölümcül bir hastalıktır, sistemik tedavi gerektirir. Kemoterapi, hormonal tedaviler, immünoterapi ve hedefe yönelik radyonüklid tedaviler hastalık kontrolü için kullanılabilmektedir. Anahtar Kelimeler: Prostat kanseri, kemoterapi, hormonoterapi, immünoterapi Prostate cancer is the second leading cause of cancer death in men. Tumor growth and progression are androgen-dependent; for this reason, androgen deprivation therapy has been the main therapeutic intervention for treatment of prostate cancer. However, the disease becomes castration-resistant after a period of time. In castration-resistant prostate cancer, the most common metastatic sites are bones and lymph nodes. Metastatic castration-resistant prostate cancer is a fatal disease requiring systemic treatment. Chemotherapy, hormonal therapy, immunotherapy, and radionuclide therapy can be used to achieve control of the disease. Keywords: Prostate cancer, chemotherapy, hormonotherapy, immunotherapy Nucl Med Semin 2018;4:225-230 © Telif Hakkı 2018 Türkiye Nükleer Tıp Derneği / Nükleer Tıp Seminerleri, Galenos Yayınevi tarandan yayınlanmışr.