CZASOPISMO INŻYNIERII LĄDOWEJ, ŚRODOWISKA I ARCHITEKTURY JOURNAL OF CIVIL ENGINEERING, ENVIRONMENT AND ARCHITECTURE JCEEA, t. XXX, z. 60 (3/13), lipiec-wrzesień 2013, s. 129-142 Bogusław MICHALEC 1* Marek TARNAWSKI 2† Tomasz KONIARZ 3‡ ZAMULENIE JAKO CZYNNIK OGRANICZAJĄCY ZASOBY WODNE ZBIORNIKÓW MAŁEJ RETENCJI Zarządzanie zasobami wodnymi w małych zlewniach opierać się musi na infor- macjach hydrologicznych a także eksploatacyjnych obiektów hydrotechnicznych. Informacja o stanie zamulenia zbiorników wodnych a często i rozmieszczenia osadów w ich czaszy jest istotna dla właściwego funkcjonowania obiektów. Po- miarami zamulenia objęto dwa zbiorniki: zbiornik Cierpisz, na rzece Tuszymce i zbiornik Brzóza Królewska na potoku Tarlaka. Obydwa zbiorniki zlokalizowane są w małych zlewniach rolniczych. Przedstawione w pracy wyniki pomiarów za- mulania, umożliwiły podjęcie próby oceny zastosowania metod Christofano, Or- tha-Šamova i Rooseboom-Annandale i opracowania prognozy zamulania. Obli- czona na podstawie przeprowadzonych pomiarów objętość sedymentu zdepono- wana w zbiorniku wodnym Cierpisz w latach 2009 i 2011 wynosiła odpowiednio 8,75 i 9,47 tys. m 3 , a w zbiorniku Brzóza Królewska w latach 2010 i 2012 jest od- powiednio równa 3,36 i 3,55 tys. m 3 . Przyrost odkładów między pomiarami w zbiornikach wyniósł 2,1% w Cierpiszu i 0,35% w Brzózie Królewskiej. Obli- czona prognoza wykazała zmniejszenie pojemności zbiorników Cierpisz i Brzóza Królewska o 50% co nastąpi odpowiednio po upływie 40 i 110 lat. Stwierdzono, że metoda Christofano umożliwia jedynie określenie ogólnego trendu rozmiesz- czenia rumowiska w małym zbiorniku wodnym, a rozbieżności wyników wyklu- czają stosowanie metody Ortha-Shamova. Wykazano, że istnieje możliwość za- stosowania metody Roseboom–Annadale’a do prognozowania rozmieszczenia osadów w małych zbiornikach wodnych, lecz określenie warunków jej stosowania wymaga dodatkowych badań. Słowa kluczowe: mały zbiornik wodny, osad denny, rozmieszczenie osadów, stopnia zamulenia 1 .Autor do korespondencji: Bogusław Michalec, Uniwersytet Rolniczy w Krakowie, Katedra Inżynierii Wodnej i Geotechniki, al. A. Mickiewicza 24/28, 30-059 Kraków, tel.: 12 662 40 52, rmmichbo@cyf-kr.edu.pl 2 Marek Tarnawski, Uniwersytet Rolniczy w Krakowie, al. A. Mickiewicza 24/28, 30-059 Kra- ków, tel.: 12 662 41 05, rmtarnaw@cyf-kr.edu.pl 3 Tomasz Koniarz, Uniwersytet Rolniczy w Krakowie, al. A. Mickiewicza 24/28, 30-059 Kraków.