DİL ARAŞTIRMALARI Journal of Language Studies Yıl/Year: 19, Dönem/Period: 2025-Bahar/Spring, Sayı/Number: 36 ISSN 1307-7821 | e-ISSN 2757-8003 ARAŞTIRMA MAKALESİ Research Article Türkiye Türkçesi Ağızlarında (Karabük ve Niğde Ağzı) Görülen Bazı Deyimler Üzerine On the Some Idioms in the Turkish Dialects (Karabuk and Nigde Dialects) Seyfettin Özdemirel Dr. Öğr. Ü., Çağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, Mersin / Türkiye e-posta seyfettinozdemirel@cag.edu.tr orcid 0000-0001-9534-3601 doi 10.54316/dilarastirmalari.1511610 Atıf Citation Özdemirel, Seyfettin (2025). Türkiye Türkçesi Ağızlarında (Karabük ve Niğde Ağzı) Görülen Bazı Deyimler Üzerine. Dil Araştırmaları, 36: 121-134. Başvuru Submitted 06.07.2024 Revizyon Revised 21.10.2024 Kabul Accepted 05.12.2024 Çevrimiçi Yayın Published Online 12.05.2025 Bu makale en az iki hakem tarafından incelenmiş ve makalede intihal bulunma- dığı teyit edilmiştir. This article has been reviewed by at least two ÖZ Bir dilin söz varlığına ait unsurlar sadece o dildeki kelimelerle sınırlı değildir; atasözü, deyim, dua, beddua, terim gibi kavramlar kelime haznesinin en temel bileşenlerindendir. Deyimler; canlı, kendine özgü yapısı ve etkili anlatımları ile bu kelime hazinesi içinde önemli bir yer tutar. Türkiye Türkçesi ve Türkiye Türkçesi ağızlarının deyim varlığı açısından oldukça zengin olduğu görülmektedir. Bu çalışmada da Karabük ve Niğde ağızlarında kullanılan deyimler tespit edilmiş ve incelenmiştir. Deyimlerin tespiti için yöredeki kaynak kişilerden yararlanılmıştır. Bunun yanı sıra Derleme Sözlüğü, Deyimler Sözlüğü, Bölge Ağızlarında Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü gibi çalışmalar ele alınmış ve bu kaynaklarda yer almayan deyimler çalışmaya dâhil edilmiştir. Aynı zamanda deyimler; köken bilgisi, şekil bilgisi ve söz dizimi açısından değerlendirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Türkiye Türkçesi, Ağız, Deyim, Söz varlığı, Sözlük. ABSTRACT The elements belonging to the vocabulary of a language are not limited to the words in that language; concepts such as proverbs, idioms, prayers, curses, terms are among the most basic components of the vocabuary. Idioms, which are included in this vocabulary, have an important place with their lively, unique structure and effective expressions. It is seen that Turkish and Turkish dialects have a very rich structure in terms of idioms. In this study, idioms used Karabük and Niğde dialects were identified and analysed. For the determination of idioms, the resource persons in the region were utulised. In addition, Derleme