17. ULUSAL EĞİTİM BİLİMLERİ KONGRESİ (01–03 EYLÜL 2008) SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ DERGİSİ 17/1 (Mayıs 2009) p. 606-623 Türkiye’deki Sağlık Eğitiminin Finlandiya, Amerika (New Jersey ve Massachusetts), Kanada (Saskatchewan) Sağlık Eğitimleriyle Karşılaştırılması Yrd. Doç. Dr. İsmet ŞAHİN isahin@ismetsahin.net Arş. Gör. Elif ÖZATA elif.ozata@kocaeli.edu.tr Kocaeli Üniversitesi Eğitim Fakültesi ÖZET Günümüzde çevre kirliliği, beslenme düzensizlikleri gibi nedenlerle çok çeşitli sağlık problemleri ortaya çıkmaktadır. Bu sağlık problemleri insanların yaşam kalitesini düşürdüğü gibi öğrencilerin eğitimlerini de engellemektedir. UNESCO sağlık eğitiminin, bir ülkenin geleceği, insanlarının ekonomik olarak gelişmesi ve toplum olarak kalkınması için bir yatırım olduğunu belirtmiş, sağlık eğitimine önem verilmesi gerektiğini belirtmiştir. Bu çalışmanın amacı öğrencilerin daha sağlıklı ve bu sayede daha verimli olmaları için gerekli olan sağlık eğitimini ülkemiz programlarıyla ve Finlandiya, Amerika (New Jersey ve Massachusetts), Kanada (Saskatchewan) ülkelerinin sağlık eğitimi programlarıyla karşılaştırmaktır. Bu amaç doğrultusunda ülkemizdeki ilköğretim programları UNESCO’nun belirlendiği standartlarla ve TIMMS-R (1999) dünya ortalamasının üzerinde başarı sergileyen Finlandiya, Amerika (New Jersey ve Massachusetts eyaletleri) ve Kanada (Saskatchewan eyaleti) sağlık eğitimi programlarıyla karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Sağlık eğitimi ülkemizde “Sağlık Kültürü” ara disiplini olarak işlenmektedir. Finlandiya hem ara disiplin olarak hem de ayrı bir ders olarak işlemektedir. Kanada (Saskatchewan) ve Amerika’da (New Jersey ve Massachusett) ayrı bir ders olarak yer almaktadır. Ülkemiz programlarında Açık bir vizyon ve hedef bulunmamaktadır. Bu nedenle ara disiplindeki kazanımlar sistemli bir çalışma ürünü olarak gözükmemektedir. Ülkemiz ilköğretim programlarının Sağlık Eğitimi açısından geliştirilmeye ihtiyaç duyulduğu düşünülmektedir. Ayrıca mevcut kazanımlar bir tek bilişsel düzeyde kalmamalı, duyuşsal ve psiko-motor kazanımlarca zenginleştirilmelidir. Anahtar Kelimeler: Sağlık Eğitimi, Fen ve Teknoloji Programı, Hayat Bilgisi Programı ABSTRACT Nowadays, the world is facing various health problems due to nutrition disorders, environmental pollution and etc. Such problems not only effect the quality of life but also effects the students and their education. UNESCO states that health education is an investment on the future of a country, the economical improvement of people and development of society. So health education be granted higher importance. Health education is important for students to grow healthy and to study efficiently. The aim of this study is to compare the primary health education in in Turkey with the Health Education in Finland, New Jersey & Massachusetts (USA) and Canada (Saskatchewan). For this purpose, primary education curriculums in Turkey is compared to the curriculums in Finland, New Jersey & Massachusetts (USA) and Canada (Saskatchewan) which are more successful than the world average in TIMMS-R (1999) and compared to the standards set by UNESCO. Health education is taken as an inter-disciplinary approach in Turkey. There is neither a separate course on health education nor health strands are distributed to different courses. But objectives related to health education are correlated with the objectives in science and technology, life sciences and social sciences courses. Health education in Finland is studied in a separate course and besides some of it’s objectives are also distributed in different courses in a correlated manner. In New Jersey & Massachusetts (USA) and Canada (Saskatchewan), there is a separate health education course.