Artur Bajerski Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu Instytut Geografii Spoleczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej Zmiany liczby studentów województw Polski w okresie transformacji społeczno-gospodarczej Zarys treści: W artykule przeanalizowano zmiany liczby studentów województw Polski w okresie transformacji społeczno-gospodarczej oraz podjęto próbę wskazania na ich główne czynniki. W tym celu zweryfikowano wykazywany wcześniej w literaturze wpływ poziomu rozwoju gospodarczego województw na zmiany liczby studentów oraz przepro- wadzono analizę związku pomiędzy dynamiką liczby studentów województw w latach 1990–2005 a pośrednimi miarami stosunku popytu na studia do ich podaży w 1990 r. Prze- prowadzone analizy wykazały, że najważniejszą „siłą” kształtującą zmiany liczby studentów w układzie regionalnym w Polsce okresu transformacji były procesy kompensacyjne, pro- wadzące do ponadprzeciętnego wzrostu liczby studentów w tych województwach, w któ- rych szkolnictwo wyższe na początku okresu transformacji społeczno-gospodarczej było najsłabiej rozwinięte w stosunku do potrzeb ludności Słowa kluczowe: szkolnictwo wyższe, zmiany liczby studentów, transformacja społecz- no-gospodarcza, Polska 1. Wprowadzenie Szkolnictwo wyższe jest jedną ze sfer społeczno-gospodarczych, które po 1989 r. charakteryzowały znaczne zmiany w wymiarze ilościowym oraz jakościowym. Ze względu na ich dynamikę oraz charakter, jak również w związku z coraz większą rolą edukacji oraz nauki w procesach rozwoju społeczno-gospodarczego (zob. m.in. Florida 1995, OECD 1996, Malecki 1997, Chojnicki, Czyż 2005 2006), prze- kształcenia szkolnictwa wyższego w Polsce po 1989 r. były przedmiotem wielu opracowań. Na tle dobrze poznanych instytucjonalnych, ekonomicznych oraz społecznych aspektów przemian szkolnictwa wyższego zaznacza się stosunkowo słabe poznanie przekształceń jego struktury przestrzennej, w tym regionalnego (wojewódzkiego) wymiaru dokonujących się w niej zmian. Mimo znacznej liczby prac, w których poruszano zagadnienie przekształceń struktury regionalnej szkolnictwa wyższego (m.in. Chojnicki, Czyż 2000, Strahl 2000, 2003, Szabłowski 2001, Strahl, Obrębalski 2003, Popławski 2007, Ilnicki