MARCIN MICHAŁ WISZOWATY USTAWA O DZIAŁALNOŚCI LOBBINGOWEJ W PROCESIE STANOWIENIA PRAWA D nia 7 lipca 2005 r., podczas 107. posiedzenia Sejmu RP IV kadencji, uchwa- lono ustawę o działalnoĞci lobbingowej w procesie stanowienia prawa” 1 ; ogłoszono ją w Dzienniku Ustaw z dnia 6 wrzeĞnia 2005 r. Nr 169, poz. 1414. Zgod- nie z jej art. 24, ustawa weszła w Īycie po 6 miesiącach od dnia ogłoszenia, tj. 7 marca 2006 r. Uchwalenie ustawy regulującej działalnoĞć lobbistyczną nie ma w Polsce prece- densu. Pomimo bogatych tradycji lobbingowych, które sięgają co najmniej czasów Rzeczypospolitej Szlacheckiej, nigdy wczeĞniej nie doszło w naszym kraju do pod- dania działalnoĞci lobbistycznej regulacji prawnej. ZłoĪyło się na to wiele przyczyn. Jedną z nich jest wciąĪ niedostateczny stan wiedzy dotyczący samego zjawiska za- równo w Polsce, jak i w nauce europejskiej oraz rezerwa, z jaką tradycyjnie odno- szono się do lobbingu w całej Europie kontynentalnej 2 . W przypadku jej częĞci Ğrod- kowo-wschodniej, dodatkowo zawaĪył fakt blisko półwiecznego panowania systemu socjalistycznego, ze swej istoty przeciwnego swobodnej, lobbistycznej artykulacji interesów grupowych. Co jednak ciekawe — wszystkie europejskie ustawy lobbin- gowe uchwalono w naszej częĞci kontynentu. Działania i dyskusje zmierzające do poddania działalnoĞci lobbingowej w Polsce regulacji prawnej rozpoczęły się na długo przed złoĪeniem projektu obec- nie obowiązującej ustawy lobbingowej, przy czym — jak wiadomo — był to juĪ drugi z kolei projekt 3 . Tym razem próba zakończyła się sukcesem, w tym sensie, Īe doszło do uchwalenia ustawy i jej wejĞcia w Īycie. Polska ustawa jest — obok chronologicznie wczeĞniejszych: gruzińskiej 4 i litewskiej 5 oraz póĨniejszej węgier- skiej 6 — jedną z zaledwie czterech ustaw lobbingowych uchwalonych i obowiązu- jących na kontynencie europejskim (jedną z pięciu, jeĞli doliczymy włoską ustawę obowiązującą na terenie Toskanii 7 ). W skali całego globu, oprócz ok. 60 ustaw ame- 1 Punkt 35 porządku dziennego: „Sprawozdanie Komisji o projekcie ustawy o działalnoĞci lobbingowej — trzecie czytanie”. Głosowanie nr 28 nad przyjęciem w całoĞci projektu ustawy o działalnoĞci lobbingowej, w brzmieniu proponowanym przez Komisję Nadzwyczajną, wraz z przyjętymi poprawkami. Sejm RP IV ka- dencji. Posiedzenie nr 107, 7 lipca 2005 r., godz. 09:50. 2 Obawa przed „ciałami poĞredniczącymi” jako zaląĪkami oporu tradycyjnych elit przeciwko prądom rewo- lucyjnym datuje się od czasów rewolucji francuskiej, a nawet wczeĞniej, w pracach teoretycznych myĞlicieli oĞwie- cenia; S. Ehrlich, Władza i interesy. Studium struktury politycznej kapitalizmu, Warszawa 1967, s. 19, 21, 23. 3 W Sejmie III kadencji wniesiono „Poselski projekt ustawy o jawnoĞci procedur decyzyjnych, grupach interesów i publicznym dostępie do informacji” (druk nr 2153, wpłynął dnia 25 lipca 2000 r.). 4 Law of Georgia on Lobbyist Activity, ustawa nr 1591 z dnia 30 wrzeĞnia 1998 r. 5 Lietuvos Respublikos Lobistines Veiklos, 2000 m. birželio 27 d. Nr. VIII–1749. 6 Ustawa nr 49 o działalnoĞci lobbingowej z 25 lutego 2006 r. (2006. évi XLIX. törvény alobbitevékenységről). 7 Leggi Regionali nr 5 del 18 I 2002 (Boll. nr 2 del 28 I 2002, parte Prima, sezione I), Norme per la trasparenza dell’attività politica e amministrativa del Consiglio regionale della Toscana.