127 Uniwersytet Gdański Gdańsk !" #$%&% "#&"#’# "(&%( )%"’ Aktywność oraz możliwości poznawcze człowieka wydają się otwie! rać podmiot na świat. To właśnie dzięki rozumowi, ujętemu jako władza poznawcza, można mówić o samym otwarciu na świat, jakkolwiek można go samego rozumieć. Fenomenologia Edmunda Husserla zdaje się wyra! stać z przekonania, że badanie problematyki rozumu może prowadzić do zrozumienia kondycji człowieka jako animal rationale, które jest otwarte na świat. Dodatkowo, o ile w zaproponowanej perspektywie rozum po! znający ma umożliwiać, czyli konstytuować związek człowieka ze świa! tem, o tyle teoretyczna funkcja rozumu byłaby wyróżnionym obszarem badań, a rozważania nad rozumnością teoretyczną poprzedzałyby inne badania. Ostatecznie w granicach rozumu teoretycznego zawierałaby się problematyka dotycząca rozumu praktycznego. Celem niniejszego arty! kułu jest zarysowanie napięcia pomiędzy różnymi obszarami realizowa! nia się rozumności, a w szczególności granicy pomiędzy rozumem prak! tycznym i teoretycznym oraz etyką i logiką. Na początku drugiego tomu Badań logicznych Husserl dostrzegł, że nauka posługuje się nierozjaśnionymi pojęciami, które są obciążone ekwi! wokacjami, czyli wieloznacznościami 1 . W notatce sporządzonej kilka lat ——————— 1 „Fundamentalne pojęcia logiczne i noetyczne jak dotąd rozjaśnione są jeszcze w spo! sób nader niedoskonały; obciążone są różnorakimi ekwiwokacjami, i to tak szkodli! wymi, tak trudnymi do stwierdzenia i konsekwentnego rozróżnienia, że tu właśnie należy szukać głównej przyczyny tak wielkiego zapóźnienia czystej logiki i teorii poznania” (E. Husserl, Badania logiczne, t. II, Badania dotyczące fenomenologii i teorii poznania, część I, tłum., wstępem poprzedził i przypisami opatrzył J. Sido! rek, przekład przejrzał A. Półtawski, Warszawa 2000, s. 10). W sprawie określenia ekwiwokacji, zob. tenże, Badanie logiczne..., s. 73.