MERMER VE DOĞALTAŞ AÇIK OCAK İŞLETMELERİNDE ÜRETİM PLANLAMASI PRODUCTION PLANNING IN MARBLE AND NATURAL STONE QUARRIES Metin ERSOY AKÜ Afyon MYO Doğal Yapıtaşları Bölümü, Afyonkarahisar, TURKEY, metinersoy@aku.edu.tr Liyaddin YEŞİLKAYA AKÜ Mühendislik Fak. Maden Müh. Bölümü, Afyonkarahisar, TURKEY, yesilkay@aku.edu.tr Ahmet Lütfi DİNÇER Tureks Mns Ocak İşlt. San. Tic. AŞ, Afyonkarahisar, aldincer@superonline.com ÖZET Günümüzde, Türkiye mermer ocaklarının pek azında planlama yapılarak üretim yapılmakta, çalışmalarda günlük politikalar uygulanmaktadır. Bu da yatırım ve iş gücünün planlı ve verimli kullanılmamasına ve görünmez para kaybına neden olmaktadır. Planlı ve verimli çalışmanın önemi, dünya rezervinin 1/3 ünden fazlasına sahip, 150 ülkeye ihracat yapan ve maden ihracat ının %60 ını oluşturan mermer sektörü için daha da artmaktadır. Bu yazıda, üretim planlama aşamasında mermer ocak üretim yöntemlerinde yapılan çalışmalar gruplanmış, her bir grubun çalışma süreleri belirlenmiş, bu gruplar arasındaki uyumun ne olması gerektiği belirtilmiştir. Ayrıca sürelere bağlı olarak hedeflenen üretim miktarlarına belli bir dönem içinde ulaşılması için gerekli makina ve donanımın miktarı ile bu dönemde gerekli olacak ana sarf malzemelerinin miktarlarının hesaplama şekilleri gösterilmiştir. Anahtar kelimeler: Planlama, Üretim, Mermer açık ocak işletmeciliği ABSTRACT Today, very few of the marble quarries in Turkey production is done by planning, policy studies are applied daily. This investment and the efficient use of manpower has not been planned and leads to loss of money and disappear. The importance of structured and efficient work, the world reserves 1/3 have more than 150 countries and exports to and constituting 60% of mineral exports is increasing for the marble industry. In this paper, the marble quarry production methods, production planning, studies and grouped running time of each group were determined; these groups should be harmony between what is stated. In addition to time, depending on the targeted production volume needed to reach within a certain period by the amount of machinery and equipment will be required during this period supplies the amount of the main features of the calculation are shown. Key words: Planning, Production, Marble open pit operations 1. GİRİŞ Türkiye doğaltaş rezervinin ne kadar olduğu konusunda detaylı bir çalışma yapılmamış olmasına rağmen 3,8 milyar m 3 mermer, 2,7 milyar m 3 traverten, 1 milyar m 3 granit rezervinin olduğu bilinmektedir. Bu rakamlar bazı kaynaklara göre dünya rezervinin %30-40 ı kadardır (Yüzer 2005, Sezmen 2008, Önenç 2008,Anon (a) 2008, Anon (b) 2008). Türkiye’deki önemli mermer ve doğaltaş