Modern Türklük Araştırmaları Dergisi Cilt 11, Sayı 1 (Mart 2014), ss. 143-165 DOI: 10.1501/MTAD.10.2014.1.9 Telif Hakkı©Ankara Üniversitesi Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Bölümü Çuvaş Türkçesi mar Edatı ve Kullanımları ♦ Sinan Güzel Ege Üniversitesi (İzmir) ÖZET Barındırdı ğı söz varlı ğı, biçim bilgisi ve ses bilgisine ait unsurlarıyla oldukça karakteristik bir yapıya sahip olan Çuvaş Türkçesine ili şkin ilgi çekici biçimlerden birisi de mar olumsuzluk edatıdır. Genel Türkçe er-mez ile paralel olan mar edatının dilbilgiselleşmi ş bir yapı olarak Çuvaş Türkçesinde çok geni ş bir kullanım alanına sahip olduğunu tanıklamaktayız. mar edatı, Çuvaş Türkçesi içerisinde dizim ili şkilerine bağlı olarak, edat vasfını yansıtan çeşitli görevlerde kullanılan bir biçim olmasının yanı sıra, kimi durumlarda da sözcükleşebilmektedir. Bu yazıda öncelikli olarak mar edatının yaygın köken bilimsel çözümlenmesi üzerinde durulacak ve biçimin Çuvaş Türkçesindeki ilk kullanımının tarihlendirilmesi yapılacaktır. Ardından da yapının söz dizimine, fiil çekimi ve i şletmesine ili şkin kullanımları ile ne şekilde sözcükleşti ği konusu ele alınacaktır. ANAHTAR SÖZCÜKLER mar Olumsuzluk Edatı, Sözcükleşme (Leksikalleşme), Dilbilgiselleşme, Söz Varlı ğı, Söz Dizimi. ABSTRACT One of the interesting structures regarding Chuvash Turkish, which has a quite characteristic construction with its features of lexicology, morphology and phonology, is the negation particle mar . We observe that mar particle, which is parallel of er-mez in Common Turkish, has a very broad area of use in Chuvash Turkish as a ♦ Bu yazı 19‑22 Kasım 2013 tarihleri arasında, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih‑Coğrafya Fakültesi Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Bölümü tarafından düzenlenen Çağdaş Türklük Araştırmaları Sempozyumu 2013 toplantısında sunulan bildiri metninin genişletilmiş ve düzenlenmiş şeklidir.