1 KÜRESELLEŞME SÜRECİNDE TELEVİZYON: ÇOKKİMLİKLİLİK VE POSTMODERN İZLEYİCİLİK Ar. Gör. Dr. Mustafa Emre KÖKSALAN Galatasaray Üniversitesi İletişim Fakültesi ekoksalan@gsu.edu.tr emrekoksalan2@hotmail.com Klasik televizyon yayıncılığı ilk ortaya çıktığı dönemlerden itibaren üretim biçimini ve yayıncılık örgütlenmesini öncelikle tek yönlü, basit bir iletişimsel akış şemasına göre düzenlemiştir. Bu şema modern kültürün betimlediği sınırlar dâhilinde ya ulus-devlet tarafından belirlenen yurttaş kimliği ya da liberal devlet tarafından öne çıkarılan özgür düşünme ve eyleme sahip tüketicilere yönelik bir yayıncılık politikasını içermiştir. Ancak özelikle son otuz yılda yaşanan sosyo-ekonomik, teknolojik ve siyasal dönüşümler doğal olarak bir kültürel kurum olarak televizyonu ve onun izleyicilerle olan ilişkisini radikal biçimde değiştirmiştir. Ağırlıklı olarak küreselleşme biçiminde tanımlayabileceğimiz bu süreçte televizyon izleyicileri ulus-devletin sınırları içindeki sorumlu yurttaş kimliğinden ―kurtulmuş‖, küresel üretim ve tüketim dinamiklerinin etken bir unsuru olarak farklı kimliklerle kendilerini gösterebilme umuduna kavuşmuşlardır. Ancak bu umut söylemi sosyo- kültürel gerçeklik düzleminde yanlış temsiliyet, katılım yanılsaması gibi ciddi sorunlar ve çelişkiler içermektedir. Biz de bu çelişkilerden hareketle çalışmamız kapsamında küreselleşmenin yeni bir televizyon izleyicisi yaratımı noktasında tanımladığı özgürlükçü söyleminin özellikle televizyon izleyicilerinin kimlik politikalarında yaşanan dönüşümler çerçevesinde üretebileceği sorunları sorgulamayı amaçlamaktayız. Bu bağlamda küreselleşme sürecinde değişen ve gelişen kimlik politikaları, çokkimliklilik ekseninde yeniden tanımlanmaya çalışılan televizyon izleyiciliği gibi kavram ve konular bildirimizin ana tartışma izleklerinin oluşturacaktır. Anahtar Kelimeler: Küreselleşme, kimlik, çokkimliklilik, televizyon, televizyon izleyiciliği