413 Tomasz WITES PRZESTRZEŃ TURYSTYCZNA W BRUNEI TOURISM SPACE IN BRUNEI Abstrakt W opracowaniu scharakteryzowano oraz wskazano zmiany, które zachodzą w przestrzeni turystycznej Brunei. Sułtanat ten, znajdujący się w Azji Południowo-Wschodniej, w pół- nocno-wschodniej częœci wyspy Borneo, to jedno z najbogatszych pod względem dochodu na jednego mieszkańca państw œwiata, społeczeństwo nie płaci podatków, a sfera socjalna jest bardzo rozbudowana. Rozwój przestrzeni turystycznej w Brunei przedstawiono w nawiązaniu do modelu M. Oppermanna, dotyczącego krajów rozwijających się. Ponadto w artykule scharaktery- zowano cykl życia obszaru turystycznego w Brunei w nawiązaniu do hipotetycznego mode- lu R.W. Butlera i C. Coopera. W drugiej częœci opracowania wskazano składniki przestrzeni turystycznej (w tym dziedzictwo przyrodnicze i kulturowe) oraz dokonano wydzielenia typów przestrzeni turystycznej. Słowa kluczowe: przestrzeń turystyczna, cykl życia obszaru turystycznego, Brunei Key words: tourism space, tourist area life cycle (TALC), Brunei WPROWADZENIE Przestrzeń turystyczna będąca częœcią przestrzeni geograficznej doczekała się licznych opracowań naukowych. Większoœć z nich to charakterystyka poszczegól- nych częœci przestrzeni, takich jak walory, czy ruch turystyczny. Rzadziej natomiast przestrzeń turystyczna traktowana jest jako całoœć. Częœć badaczy podejmujących całoœciowe studia nad przestrzenią turystyczną reprezentuje podejœcie modelowe, ukazujące hipotetyczne ujęcie z konkretnego punktu widzenia. Celem niniejszego opracowania jest ocena wypracowanych modeli dotyczących przestrzeni turystycznej i wskazanie, że pewne hipotetyczne rozwiązania nie znaj- dują odzwierciedlenia w konkretnych przypadkach. Jako studium przypadku do przeanalizowania różnych modeli turystycznych wybrano Brunei, jedno z najmniejszych powierzchniowo państw œwiata. Przedmio- tem rozważań w niniejszej pracy będzie przestrzeń turystyczna w ujęciu obiektyw- nym, a więc rozpatrywana z perspektywy tej częœci terytorium Brunei, która pełni funkcję turystyczną, podejmowana jest tam aktywnoœć turystyczna i występuje ruch turystyczny.