AMCAZADE HÜSEYİN PAŞA DÖNEMİ DENZİCİLİK ALANINDA YAPILAN FAALİYETLER SELİM HİLMİ ÖZKAN GİRİŞ Köprülü Mehmed Paşa’nın yeğeni olan Amcazâde Hüseyin Paşa, tahminen 1644 tarihlerinde Samsun’un Vezirköprü ilçesinde doğmuştur 1 . Amcazâde’nin çocukluk ve gençlik hayatı hakkında kaynaklarda tam ve net bilgiler bulunmamakla beraber çağdaşı bulunan kaynaklar, Amcazâde Hüseyin Paşa’nın Köprülülerin en parlak devri olan, amcası Köprülü Mehmet Paşa’nın vezaretinden II. Viyana kuşatmasına kadar, bazen İstanbul’da bazen de babasının Bulgaristan’ın Prevadi Kasabası’nın Kozluca Köyündeki çiftliğinde rahat bir çocukluk ve gençlik hayatı geçirdiğinden bahseder 2 . Hüseyin Paşa, Fazıl Ahmet Paşa’nın sadaretinde hacca gitmiş ve dönüşünde de evlenmiştir 3 . Hüseyin Paşa’nın eğitimi hakkında kaynaklarda net bilgiler bulunmasa da onun devlet adamı olarak uygulamalarına baktığımız zaman iyi bir eğitim aldığını söyleyebiliriz. Özellikle onun devlet adamlığı ve sadrazamlık yapmış olduğu dönemlerdeki ortaya koymuş olduğu fikirleri, icraatları, ilme ve ilim adamına vermiş olduğu değer bu durumu desteklemektedir. Hüseyin Paşa tarihi bir şahsiyet olarak ilk defa 1672 senesinde Lehistan seferine giden Padişah IV. Mehmet ve Haseki Sultanın 4 , Kozluca’da Hasan Ağa’nın çiftliğine uğraması sırasında karşımıza çıkmaktadır. Hüseyin Paşa, burada padişaha bir eğerlenmiş at, yorgan ve bazı hediyeler ile Haseki Sultan’a da birkaç bohça ve kumaş ile birlikte bir takım hediyeler takdim eder. Padişah da bu hediyelerin karşılığı olarak Hüseyin Paşa’ya, bir hilat ve 100 altın ihsan etmiştir. Hüseyin Paşa’yı bu tarihten sonra da Haseki Sultanın yanında görmekteyiz 5 . Amcazâde Hüseyin Paşa, Haseki Sultanın konakçısı iken 1683 yılında Merzifonlu Kara Mustafa Paşa’nın girişmiş olduğu Viyana seferine onun maiyetinde katılmıştır. DOÇ. DR; Yıldız Teknik Üniversitesi Eğitim Fakültesi, shilmi@yildiz.edu.tr 1 Orhan F. Köprülü, “Amcazâde Hüseyin Paşa”, İ.A., C. V/I, MEBY, s. 646. 2 Nazım Tektaş, Sadrazamlar, Osmanlı’da İkinci Adam Saltanatları, Çatı Kitapları, İstanbul , 2002, s. 325. 3 İsmail Hakkı Uzunçarşılı, Osmanlı Tarihi, C. III/II, Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara, 1995, s. 444. 4 Padişahın cariyelerinden, çocuk doğurmuş ve yakınlığını kazanmış olanlar hakkında kullanılır. 5 Uzunçarşılı, a.g.e., s. 444.