PERCEPCJA MIĘDZY ESTETYKĄ A EPISTEMOLOGIĄ (red.) R. Konik, D. Leszczyński Wrocław 2010 ARTUR PACEWICZ Uniwersytet Wrocławski Przedarystotelesowskie rozważania and kolorem Kolor jest prawdopodobnie jednym z najbardziej szczególnych aspektów rzeczywistości postrzeganej przez istoty obdarzone zmysłami umożliwiają- cymi jego odbiór. Jako przedmiot rozważań intryguje nie tylko malarzy, architektów, muzyków, pisarzy, psychologów, lecz również filozofów. Tych ostatnich, jak się okazuje, już niemal od samego zarania myśli filozoficz- nej. Niniejsze studium ma na celu rekonstrukcję i przedstawienie właśnie tych najwcześniejszych koncepcji koloru, które — co warto podkreślić — pojawiają się w bardzo zaawansowanej jak na owe czasy i ciekawej formie. Analizy zostaną ograniczone pod dwoma względami, obszarowym i czaso- wym, a mianowicie mowa będzie wyłącznie o poglądach sformułowanych w ramach filozofii greckiej oraz tych, które powstały w niej do czasów Ary- stotelesa. W pierwszej części artykułu przedstawione zostaną ogólne infor- macje na temat tego, co można powiedzieć o kolorach na podstawie niefilo- zoficznych dzieł literatury greckiej 1 , w drugiej natomiast poddane zostaną analizie fragmenty dzieł filozofów przedplatońskich oraz dialogów Platona, ze szczególnym uwzględnieniem Timajosa. * 1 Zasadniczo można wyróżnić trzy źródła wiedzy o rozpoznawaniu koloru przez sta- rożytnych: 1. to, jak posługiwali się kolorami w życiu codziennym i sztuce, 2. fragmenty z literatury, w których używa się nazw kolorów oraz 3. teorie koloru; zob. K. Osborne, Colour Concepts of the Ancient Greeks, „British Journal of Aesthetics” 8 (1968), s. 274.