Suriye İç Savaşı'nın Türkiye-Suriye İlişkilerine Etkisi Türkiye'nin en uzun kara sınırını paylaştığı komşusu Suriye ile ilişkileri her zaman inişli çıkışlı olmuştur. Türkiye, kendi kurtuluş mücadelesini verirken, Suriye de Fransız mandasına boyun eğmemeye çalışıyordu. O dönemde iki ülkenin bağımsızlık mücadelesi veren unsurları yardımlaşıyordu. 1 Benzer süreçler, benzer şekilde sonuçlanmamış ve Türkiye'de 1923 yılında Cumhuriyet kurulurken, Suriye'de Fransız yönetimi 1946'ya kadar devam etmiştir. Suriye, 1939 yılında Hatay'ın Türkiye'ye katılamamasını kabullenememiş ve Hatay, iki ülke arasında yapısal bir sorun olarak var olmuştur. Suriye ile ilişkiler de 1920’lerden itibaren bir yandan yaşanan olayların, diğer yandan toprak ve su rejimi konusunda karşılıklı talep ve iddialar ile Suriye’nin teröre verdiği desteğin yarattığı ortamda devam etmiştir. 2 Türkiye’den doğup Suriye topraklarına doğru akan Fırat Nehri'nin havzasının yanı sıra, Dicle Nehri havzasını da kapsayan Güneydoğu Anadolu Projesi'ne 1980’de başlanması, yeni bir gerginlik kaynağı oldu. Türkiye, bu projenin su kaynaklarının daha verimli kullanılmasının bir aracı olarak görürken ve Fırat Nehri'nin sınır aşan sular hukuku kapsamında değerlendirilmesini isterken, Suriye, Fırat’ın uluslararası sular kapsamında değerlendirilmesini talep etti. 3 Suriye su meselesini bir Arap meselesi haline getirdi ve “Türkler Arap suyunu kontrol ediyorlar” diyerek Arap Ligi’nde çeşitli kararlar çıkardılar. 4 İki ülke arasındaki başka bir sorun da Şam yönetiminin 1979 yılında Kürdistan İşçi Partisi (PKK) lideri Abdullah Öcalan 'ı topraklarına kabul etmesiyle başladı. 5 Suriye 90'lı yılların sonuna kadar PKK'ya çeşitli açılardan destek vermiştir. Bu dönemde; PKK, Lübnan topraklarında barınmış, kamplar kurmuş ve eğitim almıştır. Ayrıca Suriye, maddi destek ve silahlanma konusunda da PKK'ya yardımda bulunmuştur. İki ülke 90'lı yılların sonuna kadar birbirlerinden karşılıklı tehdit algılamışlardır ve bu durumun yarattığı gerginlikle savaşın eşiğine gelmişlerdir. 1998 yılında PKK liderinin Suriye'den çıkarılmasını isteyen Türkiye, peş peşe sert açıklamalarda bulundu. 6 Art arda gelen sert açıklamalardan sonra Öcalan'ın Suriye'den sınır dışı edilmesi sonucu ilişkiler hızla iyileşmeye başladı. Bu iyileşmenin yasal dayanağı da 20 Ekim 1988 tarihinde imzalanan Adana Mutabakatı oldu. Adana Mutabakatı'ndan sonra ilişkilere ivme kazandıran bir adım; 2000 yılında dönemin Türkiye Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer'in, Suriye Devlet Başkanı Hafız Esad'ın cenazesine katılması olmuştur. Ahmet Necdet Sezer'in bu ziyareti karşılıksız kalmamış ve Suriye Başkan Yardımcısı Abdülhalim Haddam da Türkiye'yi ziyaret etmiştir. Haddam, iki 1 http://www.aljazeera.com.tr/dosya/turkiye-suriye-iliskileri-inisler-ve-cikislar , (erişim tarihi:20.04.2015) 2 A. Öner Pehlivanoğlu, Ortadoğu ve Türkiye, 1. Baskı, İstanbul, Kastaş Yayınları, 2004, s. 113. 3 http://www.aljazeera.com.tr/dosya/turkiye-suriye-iliskileri-inisler-ve-cikislar , (erişim tarihi: 20.04.2015) 4 http://www.dispolitika.org.tr/dosyalar/maltunisik_120110.html , (erişim tarihi: 20.04.2015) 5 http://www.aljazeera.com.tr/dosya/turkiye-suriye-iliskileri-inisler-ve-cikislar , (erişim tarihi:20.04.2015) 6 http://www.aljazeera.com.tr/dosya/turkiye-suriye-iliskileri-inisler-ve-cikislar , (erişim tarihi:20.04.2015)