- 340 - Uluslararası Sosyal Aratırmalar Dergisi The Journal of International Social Research Cilt: 8 Sayı: 38 Volume: 8 Issue: 38 Haziran 2015 June 2015 www.sosyalarastirmalar.com Issn: 1307-9581 YUNAN MLLYETÇLNN VE MÜTEKABLYET LKESNN YUNANSTAN’DAK MÜSLÜMAN- TÜRK AZINLIIN HAKLARINA ETKLER THE INFLUENCES OF GREEK NATIONALISM AND THE RECIPROCITY PRINCIPLE ON RIGHTS OF MUSLIM-TURKISH MINORITY IN GREECE Filiz ÇOBAN * Aslı Fatma BURULDAY** Öz Bu çalıma Yunanistan’ın vatandalık ve kimlik politikalarında Müslüman-Türk azınlıın yerini tarihsel ve hukuksal açıdan deerlendirmeyi amaçlamaktadır. Bunun için öncelikle ulus, ulusçuluk ve azınlıklar kavramlarına ilikin kavramsal bir çerçeve çizmektedir. Bu kavramsallatırmanın üzerine modernist milliyetçilik teorileri perspektifinden Yunanistan’daki milliyetçiliinin geliimi ve Batı Trakya’daki Müslüman-Türk azınlıın hak ve özgürlüklerinin tarihsel geliimi ele alınmaktadır. Makale, Osmanlı dönemindeki dine dayalı ‘millet sistemi’ ve Lozan Antlaması sonrası ulus-devlet dönemindeki Türkiye ve Yunanistan arasındaki ‘mütekabiliyet’ uygulamalarının Yunanistan’ın kimlik ve azınlık politikalarında etkili olduunu iddia etmektedir. Son olarak, Avrupa Birlii uyumlatırma politikalarının iki devletin dini azınlıklara yaklaımında olumlu etkide bulunduu ortaya konulmaktadır. Anahtar Kelimeler: Yunanistan; Azınlıklar; Mütekabiliyet. Abstract This study searches for a historical and legal analysis of the status of Muslim-Turkish minority in Greece’s citizenship and identity politics. For this purpose, first of all it draws a conceptual framework with the notions of nation, nationalism and minorities. On this conceptual framework, from the perspective of modernist theories of nationalism it examines the historical evolution of Greek nationalism and rights of Muslim-Turkish minority in Western Thrace. The article argues that religious based ‘millet system’ in Ottoman period and applications of ‘reciprocity’ between Turkey and Greece have been effective in Greece’s identity and minority politics in the post- Lausanne Treaty nation-state period. Lastly, it is revealed that European Union harmonisation policies have made positive contributions in two states’ approaches to religious minorities. Keywords: Greece; Minorities; Reciprocity. Giri Roma, Bizans ve Osmanlı devletlerini Akdeniz’de kurulmu, geni topraklara hükmetmi, uzun ömürlü, çokkültürlü imparatorluklar olarak deerlendirmek mümkündür. Yüzyıllar boyunca yaam süren imparatorluklar kendilerinden sonra oluan devletlere bir takım izler bırakarak tarih sahnesinden silinmilerdir. Yeni kurulan bir devlet kendisinden önce yıkılmı olan devletin izlerini taıyabilmektedir. Dolayısıyla yaklaık altı yüz yıllık tarihi ile Avrupa, Asya ve Afrika kıtalarına yayılarak hüküm sürmü olan Osmanlı mparatorluu devlet düzeni, kurumları ve toplum yapısı üzerine tarihsel bir inceleme önemli çıkarımlar salayacaktır. Çalımada, bu bakı açısından hareketle Batı Trakya’daki Türklerin hukuksal statüsüne ıık tutulmaya çalıılmaktadır. Oral Sander’e göre (2000: 27-30), öncelikle Osmanlı’nın bulunduu corafyanın kültürel çeitlilii, köklü bir devlet gelenei kurmasına imkân hazırlamıtır. kinci olarak, Osmanlıların Asya ile Avrupa; göçebelikle yerleiklik öelerini bir araya getiren dünya görüü, katı kültürel ve toplumsal sınırlamalardan uzak bir devlet oluturmalarında rol oynamıtır. Üçüncü unsursa, Osmanlı Devleti’nin Hıristiyan tebaasına slam hukukuna * Aratırma Görevlisi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Biga ..B. Fakültesi, Uluslararası likiler Bölümü. ** Harp Akademileri, Uluslararası likiler Doktora Programı, Özel Örenci.