1399 KIBRIS’TAKİ GURBETLERİN GİZLİ DİLİ * ÖZTÜRK, Rıdvan TÜRKİYE/TУРЦИЯ ÖZET Çoğunluğu Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti sınırları içerisinde yaşayan ve kendilerine “Gurbet” denilen küçük bir topluluk bulunmaktadır. Genel algılamaya uygun olarak “Çingene” diye de bilinen bu topluluğun kendi aralarında kullandığı gizli bir dili vardır. Türkçenin dilbilgisi kuralları içinde şekillenen bu dilin farklılığı, genel itibariyle kelime hazinesindeki farklardan oluşmaktadır. Bu yazıda Gurbetler ve onların gizli dillerinden bahsedilerek örnekler verilme yoluna gidilecektir. Anahtar Kelimeler: Gurbet, Ole, Abdal, Kıbrıs ağzı, gizli dil, sözlük. ABSTRACT Secret Language of Gurbets in Cyprus There is a small community whose majority live in borders the TRNC and who are called “Gurbet”. There is a secret language which use among themselves of this community who is known as “Çingene” by the common sight. The differentiation of this language which was taked from inside the rules of Turkish gramer is the differencesof vocabulary in general. In this article, we will give examples by being mention Gurbets and their secret language. Key Words: Gurbet, Ole, Abdal, Cyprus Turkish accent, secret language, dictionary. GİRİŞ Zamanımızda yaşayan insanların yarıdan fazlasının iki dilli olduğu bilinmektedir. İnsanların birden fazla dil sahibi olmasının bir takım toplumsal ve siyasî sebepleri bulunmaktadır. Farklı etnik kökenlerden gelenlerin bir arada yaşamak durumunda olması onların birbirlerinin dillerini öğrenmelerini gerekli kılmıştır. Coğrafya birliği, siyasi ve idari birlik, ekonomik kaygılar vb. sebepler hep ötekinin dilini öğrenmeyi beraberinde getirmiştir. Bu tabii akışın yanı sıra bir de bazı insanların kendilerini ötekinden daha ayrı göstermek için var olan ortak dile şekil veya anlam bakımından müdahale ederek dili kendine has hale getirip özelleştirdiği de görülmektedir. Var olan dil yapılarını sürdürmek veya * “Gurbetler”le ilgili malzemenin derlenmesinde ve anket uygulanmasında yardımlarını gördüğüm Doğu Akdeniz Üniversitesi, Türk Dili ve Edebiyatı eski öğrencilerinden Fehime Ilgın, Sunay Dilek, Halil Reyhanlı ve Asiye Öznaçar’a teşekkür ediyorum (RÖ).