Zeszyty Naukowe AKADEMII PODLASKIEJ w SIEDLCACH Nr 85 Seria: Administracja i Zarzdzanie 2010 prof. dr hab. Krzysztof Motyka Katolicki Uniwersytet Lubelski im. Jana Pawa II Prawo do prywatnoci* The right to privacy Streszczenie: Prawo do prywatnoci jest z ca pewnoci jednym z najbardziej inte- resujcych uprawnie jednostki. adne inne jej uprawnienie nie byo tak jak ono ado- rowane, ale te, i to od samego pocztku, tak szeroko kontestowane. adne te nie stao si przedmiotem tak licznych i tak zaartych sporów, znacznie wykraczajcych poza doktryn i praktyk prawa. Funkcjonuje ono od lat w wiadomoci spoecznej, take w Polsce, i z pewnoci niejeden z nas wie, e proklamowane jest ono w Po- wszechnej Deklaracji Praw Czowieka i zagwarantowane w Europejskiej Konwencji Praw Czowieka czy Midzynarodowym Pakcie Praw Obywatelskich i Politycznych, jak równie w naszej Konstytucji, która podobnie jak wspomniane dokumenty mi- dzynarodowe, stanowi, e „kady ma prawo do ochrony prawnej ycia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim yciu osobistym” (art. 47) 1 . Wykad ten jednak chciabym powici drogom i bezdroom prawa do prywatnoci w Stanach Zjednoczonych Ameryki, nie tylko dlatego, e wanie im po- wiciem kilkanacie lat bada zwieczonych rozpraw habilitacyjn 2 , ale przede wszystkim z uwagi na fakt, i to wanie tam zostao ono powoane do istnienia, tam debaty wokó niego byy i s nadal najgortsze, a w tamtejszej kulturze prawnej od- grywa ono szczególn rol. Abstract: The right to privacy is one of the most interesting entitlements of the indivi- dual certainly. None for its authorizing wasn't different the same as it adored, but also, and what's more from very beginning, so widely protested. None also became the object of so numerous still fierce disputes, much going beyond doctrine and the practice of the law. It is functioning for years in the social awareness, also in Poland, and more than one of us knows with absolute certainty that it is being proclaimed in the universal declaration of human rights and guaranteed in the European Human Rights Convention or the international covenant of civil rights and Political, as well as in our Constitution, which similarly to recalled international documents, constitutes, * Zmodyfikowana wersja wykadu inauguracyjnego wygoszonego na Wydziale Zarzdzania Akademii Podlaskiej w Siedlcach 2 padziernika 2008 r. 1 Na temat statusu prawa do prywatnoci w prawie midzynarodowym i w prawie polskim zob. np. J. Braciak, Prawo do prywatnoci, Warszawa: Wydawnictwo Sejmowe 2004; A. Mednis, Prawo do prywatnoci a interes publiczny, Zakamycze 2006. 2 K. Motyka, Prawo do prywatnoci i dylematy wspóczesnej ochrony praw czowieka. Na przy- kadzie Stanów Zjednoczonych, Lublin: Verba 2006. Niniejsze wystpienie w ogromnej czci oparte jest na tej monografii.