202 De opdracht tussen de aanhalingstekens in het kader stond letterlijk in de brief die de stuurgroep heeft ontvangen van het ministerie. Op grond daarvan ontplooit de stuurgroep een aantal activiteiten. Deze activiteiten van de stuurgroep Nieuwe Scheikunde dragen ook bij aan een aantal algemene aspecten die van belang zijn voor de vernieuwing van bètaonderwijs in het algemeen en van scheikundeonder- wijs in het bijzonder: • inzicht in context-conceptgebaseerde didactiek; • ervaringsdeskundigheid rond inspire- rende bèta-lesactiviteiten; • inzicht in voorwaarden voor een goed klimaat voor bètabrede schoolontwik- keling; • inzicht in onderwijsontwikkeling van het schoolvak scheikunde; • aanpak om docenten weer eigenaar van hun eigen programma te laten worden; • inzicht in ontwikkeling en productie van effectieve lesmaterialen; • randvoorwaarden formuleren en reali- seren in scholen: geld, ruimte en toa- ondersteuning; • inzicht in de aansluiting havo → hbo en vwo → wo. Activiteiten stuurgroep De activiteiten van de stuurgroep zijn gebaseerd op een aantal uitgangspunten en een algemene visie op het onderwijs in de scheikunde. De basis voor beide ligt in het rapport Chemie tussen context en concept (Driessen & Meinema, 2003) met de ondertitel Ontwerpen voor vernieuwing. Op de pagi- na’s 17 t/m 21 van het rapport zijn de uit- gangspunten voor de vernieuwing geschetst. Op grond van dat rapport heeft de stuur- groep een aantal ontwikkelingen geïni- tieerd. Het belangrijkste uitgangspunt is het ‘bottom-up’ werken. Docenten en toa’s worden zoveel mogelijk betrokken bij de vernieuwingen. Daarbij is aangeslo- ten bij bestaande vernieuwingen. Een aan- tal regionale netwerken heeft gewerkt aan de ontwikkeling van modules, onder begeleiding van coaches. In eerste instan- tie is gekozen voor het werken in de derde klas, omdat daar ruimte is om te experi- menteren. Bij de vernieuwingen is geko- zen voor een context-conceptbenadering. Inmiddels is door de expertgroep coaches een algemeen stramien voor modules ont- wikkeld, dat is gebaseerd op CHIK (J. Apotheker e.a. 2008) en is vastgelegd in een pakket van eisen. Bij de vernieuwing wordt, behalve met de andere vakvernieuwingscommissies, samengewerkt met de Vereniging van de Nederlandse Chemische Industrie (VNCI) en de Werkgroep Chemie Didactici Nederland (WCDN). Ook de Koninklijke Nederlandse Chemische Vereniging (KNCV) wordt regelmatig geïnformeerd over de stand van zaken. Bij het ontwikkelen, uitwerken en testen van modules zijn de afgelopen drie jaar ruim 120 scholen betrokken. Voor het derde leerjaar zijn nu 15 modules beschik- baar, waaruit scholen een keuze kunnen maken. Daarvan zijn zes modules direct te gebruiken; de andere modules moeten door de docent aan de eigen schoolsituatie worden aangepast. Voor de scholen die meedoen aan het examenexperiment in het havo en vwo zijn op dit moment tien modules af en die zijn in een bepaalde volgorde in een leerlijn geplaatst. Bij de ontwikkeling van de vernieuwing in de scholen die meedoen aan het exa- menexperiment is er aandacht voor con- cepten, competenties en de in het pro- gramma gebruikte didactiek. Inmiddels is er een globaal examenpro- gramma verschenen, waarin de stof in hoofdstukken wordt omschreven. Naast de algemene hoofdstukken over vaardig- heden en onderzoekstechnieken, wordt de stof anders ingedeeld: in hoofdstukken als structuren en reacties en synthese. Met name in de hoofdstukken chemie van het leven, materialen en duurzame ontwikkeling is de vernieuwde inhoud zichtbaar. NVOX mei 2008 Een tussenverslag van de stuurgroep Nieuwe Scheikunde De stuurgroep is inmiddels een aantal jaren bezig met haar opdracht een nieuw examenprogramma te ontwerpen. Onlangs is de syllabus verschenen, die gebruikt wordt als basis voor het examenexperiment. In dit artikel maakt de stuurgroep een tussenbalans op om bekend te maken welke richting de stuurgroep op wil. Ook de verhouding tussen de verschillende betrokken organisaties krijgt enige toelichting. ■ Jan Apotheker / RUG; Astrid Bulte / FIsme; Emiel de Kleijn / SLO en Frank Seller / Stuurgroep Nieuwe Scheikunde De stuurgroep Nieuwe Scheikunde heeft de opdracht gekregen “een ver- nieuwd, vernieuwend en vernieuwbaar examenprogramma te ontwerpen, een programma dat bijdraagt aan een ver- grote instroom in bètaprofielen in de vwo/havo-bovenbouw, een toename van het aantal studenten dat kiest voor een bètatechnische opleiding, een per- spectief biedt op scheikundige beroe- pen en de scheikundige beroepspraktijk in de 21 e eeuw en daarbij meer inzicht oplevert voor niet-bèta-afgestudeerden op het gebied van scientific literacy.” Opdracht van ministerie OCW