TÜRKİYE’DE TOPLANTI VE GÖSTERİ YÜRÜYÜŞÜ DÜZENLEME HAKKINA İLİŞKİN SORUNLAR (CONSTITUTIONAL PROBLEMS OF FREEDOM OF ASSEMBLY IN TURKEY) Tolga Şirin * ÖZET Bu makalede, kökleri Osmanlı hukukuna kadar dayanan, 2911 sa- yılı toplantı ve gösteri yürüyüşü kanununun 1982 Anayasası’na ve İnsan Hakları Avrupa Sözleşmesi’ne (İHAS) uygunluğu sorgulanmaktadır. Kanun, hem çocuklar ve yabancılar bakımından, hem de kategorik me- kânsal ve zamansal yasaklar açısından anayasaya ve İHAS’a aykırıdır. Öte yandan uygulamada ‘bildirim’ şartının katı bir ‘izin’ şeklinde algı- lanması, basın açıklamalarının hukuki niteliğinin belirsiz olması, yargı ve kolluğun ölçüsüz müdahaleleri bu özgürlüğün ihlaline neden olmak- tadır. İhlali gerçekleştirenlerin ‘siyasal’ kişiler olması durumunda, etkili bir soruşturma yapılmaması da hakkın prosedürel olarak ihlaline yol açmaktadır. Diğer birçok konuda olduğu gibi, ‘düşman ceza hukukun- dan’ kaynaklanan nedenlerle protesto’nun terör eylemi sayılması da mevcut sorunu derinleştirmektedir. Makalede, sorunun çözümü için toplantı ve gösteri yürüyüşü öz- gürlüğüne ilişkin özel yasadan vazgeçilmesi ve hem kolluğun hem de yargının demokratik toplum düzeninin gereklerine uygun şekilde reformize edilmesi önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkı, 2911 sa- yılı kanun, toplanma özgürlüğü, Anayasa Mahkemesi, İnsan Hakları Avrupa Mahkemesi. ABSTRACT In this article, law no 2911 on the right of public meeting and demonstration, which dates back to the Ottoman law, is examined for consistency with the 1982 Constitution and the European Convention on Human Rights (ECHR). The law is inconsistent with the ECHR and the * Dr., Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Anayasa Hukuku Anabilimdalı