Şeftali Yaprak Kıvırcıklığı (Taphrina deformans) Hastalığı İle Besin Elementi Arasındaki Etkileşimler Kadir UÇGUN 1 , Suat KAYMAK 1 , Hasan ASLANCAN 1 , Sinan BUTAR 1 1 Meyvecilik Araştırma İstasyonu Müdürlüğü, Eğirdir/ISPARTA kadir3233@yahoo.com Özet Hastalıklara dayanıklılık, bitkilerin genetik bir özelliğidir ve dayanıklılık kavramı göreceli olarak bitki - patojen interaksiyonunda uyuşmazlık olarak tanımlanır. Bitki besin elementlerinin eksikliği veya fazlalığı ile ilgili problemlerden bahsedildiği zaman bu durumun hastalıklarla ilişkisine değinmemek imkansızdır. Dayanıklılık farklı araştırmacılar tarafından farklı şekillerde ifade edilmiştir. Bazılarına göre, bitkilerin belli çevresel streslere karşı canlı kalabilme yetenekleri olarak ifade edilirken bazıları ise dayanıklılığın genetik olarak meydana geldiğini, besin elementleri ve gübreleme gibi çevresel faktörlerin bunu azalttığı veya arttırdığını belirtmişlerdir. Bu çalışma 2008 yılında Eğirdir Meyvecilik Araştırma İstasyonu Müdürlüğü arazisinde bulunan 13 yaşında, tohum anacı üzerine aşılı, şeftali yaprak kıvırcıklığı (Taphrina deformans) hastalığına farklı duyarlılık gösteren şeftali ağaçlarında hastalıkla besin elementi arasındaki etkileşimi belirlemek için yürütülmüştür. Temmuz ayı ortalarında yaprak örnekleri alınarak N, P, K, Ca, Mg, Fe, Cu, Mn, Zn, B ve Aktif Fe analizleri yapılmıştır. Ayrıca N/P, N/K, N/Ca, N/Mg, K/P, P/Fe, P/Zn, K/Ca, K/Mg, K/B oranları da belirlenmiştir. Dayanıklı çeşitlerde; K, Mg, Toplam Fe, aktif Fe, B, K/P; orta hassas çeşitlerde N, P, Mn, N/K, N/Ca, N/Mg, P/toplam Fe, P/Zn; hassas çeşitlerde ise Ca, Zn yüksek bulunmuştur. İstatistiksel olarak N, P, toplam Fe, aktif Fe, Cu, N/Mg, K/P ve P/toplam Fe %1 seviyesinde önemli olurken K, Mg, Mn, N/K, N/Ca ve P/Zn %5 seviyesinde önemli olmuştur. Anahtar kelimeler: Şeftali yaprak kıvırcıklığı, besin elementi, interaksiyon Interactions Between Peach Curly Leaf (Taphrina deformans) Diseases and Nutrient Abstract Resistance of plants to diseases is a genetic feature and the concept of resistance as the relative discrepancy is defined as plant-pathogen interaction. When dealing with the problems of nutrient defiency and toxicity it is impossible to avoid touching on the various links between the nutritional status of plants and their resistance. Resistance is expressed in different ways by different researchers. According to some resistance as the ability of plants better to survive defined environmental stres, others pointed out, resistance is genetically determined, but environmental factors, including mineral nutrients and fertilizers, are quite capable of enhancing or reducing it. This study was conducted to determine interaction of between diseases and nutrient in peach trees showing different sensitivity to peach curly leaf (Taphrina deformans) diseases that grafted on peach seedling which were 10 old years at Egirdir Fruit Research Station in 2008. Leaf samples were collected in mid July and N, P, K, Ca, Mg, Fe, Cu, Mn, Zn, B, and active Fe were analyzed and also N/P, N/K, N/Ca, N/Mg, K/P, P/Fe, P/Zn, K/Ca, K/Mg, K/B rations were determined. K, Mg, Total Fe, activeF e, B, K/P of resistant varieties, N, P, Mn, N/K, N/Ca, N/Mg, P/Fe, P/Zn of medium fine varieties and Ca, Zn of sensitive varieties were found higher. Statistically, N, P, total Fe, active Fe, Cu, N/Mg, K/P ve P/total Fe were significant at 1% level, while K, Mg, Mn, N/K, N/Ca ve P/Zn were significant at 5% level. Key words: Peach Curly Leaf (Taphrina deformans), nutrient, interaction Giriş Şeftali, dünya üzerinde çok geniş yetişme alanına sahip bir meyve türüdür. Dünya şeftali ve nektarin üretimi 2009 yılı verilerine göre 19.867.216 ton civarında olup, Türkiye, dünya şeftali ve nektarin üretiminde 547.219 ton ile 6. sırada yer almaktadır (Anonymous, 2011). Türkiye’de çeşitli bitki hastalık ve zararlılarının neden olduğu kayıp oranı incelenecek olursa, bazı kayıpların endişe verecek boyutlara yükselebildiği kolayca görülür. Bu değerlerin bazılarının savaşımı yapılmaması durumunda, bazılarının ise mücadeleye rağmen ortaya çıktığına dikkati çekmekte yarar vardır. Örneğin Şeftali yaprak kıvırcıklığı hastalığına (Taphrina deformans) karşı