15-18 Ekim 2015
Vogue Hotel Bodrum, Muğla
209
Biyomedikal Ölçüm 1 2. Gün / 16 Ekim 2015, Cuma
Hipogliseminin Alglama ve Öğrenme Süreci Üzerindeki Etkileri
The Effects of Hypoglycemia on Perception and Learning
Processes
Şükrü Okkesim
1
, Gamze Çelik
1
, Sadk KARA
1
,Mahmut Muzaffer İlhan
2
, Ertuğrul Taşan
2
,
Özcan Karaman
2
1
Fatih Üniversitesi, Biyomedikal Mühendisliği Enstitüsü, İstanbul
sukruokkesim@fatih.edu.tr, gamze314@gmail.com, skara@fatih.edu.tr
2
Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalklar Bölümü Bezmialem Vakf Üniversitesi Tp Fakültesi
Hastanesi
muzoilhan@yahoo.com, etasan@hotmail.com, ozcankaraman@hotmail.com
Özetçe
Glikoz homeostasisi glikozun karaciğer, kas ve yağ dokusu
tarafndan kullanm, üretimi ve karaciğer tarafndan kana
salnmn kapsar ve sk bir düzenleme gerektirir. Yaklaşk
olarak 90 mg/dl de gliseminin devam ettirilmesinin temel
nedeni beyine yeterli glikoz akşn sağlamaktr. Otonom sinir
sisteminin sempatik ve parasempatik dallanmalarnn aktive ve
inhibe olmas, esas olarak hipotalamus ve beyin kökü gibi
farkl anatomik bölgelerde yerleşmiş glikoz-uyarc ve glikoz-
inhibe edici nöronlar tarafndan kontrol edilir.
Glikoz beyin ve iç organlar için zorunlu bir metabolik
substrattr, bu yüzden glikoz homeostasisi otonom sinir sistemi
ve hormonlar tarafndan yüksek bir hassasiyetle kontrol edilir.
Görüldüğü üzere düşük gliseminin yani hipogliseminin
otonomik ve nöroglikopenik etkileri bulunmaktadr. Bu
çalşmada hipogliseminin alglama ve öğrenmedeki etkisini
göstermek için hastalarn belirli bir ses uyarna karş
reaksiyon zamanlar kayt edilmiştir. Bu amaçla Bezmialem
Vakf Üniversitesi, Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalklar
Bölümde (İstanbul, Türkiye) insülin ündüklü hipoglisemi (IIH)
testi olacak 7 hastann reaksiyon zamanlar kayt edilmiştir.
Elde edilen ilk sonuçlar hipogliseminin alglamada gecikme ve
öğrenme üzerindeki olumsuz etkisini ortaya koymaktadr.
Anahtar Kelimeler —Hipoglisemi; Reaksiyon zaman
Abstract
Glucose homeostasis requires the tight regulation of glucose
utilization by liver, muscle and fat tissue, and glucose
production and release in the blood by liver. The major goal
of maintaining glycemia at ∼90 mg/dl is to ensure a sufficient
flux of glucose to the brain. Activation or inhibition of the
sympathetic or parasympathetic branches of the autonomic
nervous systems are controlled by glucose-excited or glucose-
inhibited neurons located at different anatomical sites, mainly
in the brainstem and the hypothalamus.
Glucose is imperative metabolic substrates for brain and
visceral organ function and so glucose homeostasis is
regulated with high precision by hormones and ANS
activities. As shown, hypoglycemia (low blood glucose) has
autonomic and neuroglicopenic effects. In this study we
recorded reaction times against a particular sound
stimulating in order to the effects of hypoglycemia on
perception and learning. To this end, reaction times of 7
patients who required testing with Insulin- Induced
Hypoglycemia in Clinics of Endocrinology and Metabolism
Diseases of Bezmialem Foundation University (Istanbul,
Turkey), are recorded. Our preliminary results indicate that
hypoglycemia has negative effects on perception of delay and
learning.
Keywords — Hypoglycemia; Reaction time
1. Giriş
Glikoz beyin ve iç organlar için zorunlu bir metabolik
substrattr. Beyin glikoz üretemediği ve bir kaç dakikadan
fazla glikoz depolayamadğ için dolaşmdan sürekli bir glikoz
desteği gereklidir [1]. Eğer glisemi belirli bir değerin altna
düşerse kandan beyine glikoz transferi snrlayc olur ve
böylelikle beyin fonksiyonlar hayat tehlikeye girer.
Glisemi vücutta yüksek bir hassasiyetle kontrol edilir. Glikoz
homeostasisinde hiperglisemi ya da hipoglisemi (düşük kan
şekeri); hormonlar, nörotransmitterler ve substrat etkileri gibi
önemli glikoz düzenleyici faktörler ile önlenilir [2]. Glisemi
belirli seviyelerin altna düştükçe glisemiyi normal seviyelere
getirmek için bir dizi fizyolojik cevaplar oluşur, bu cevaplar
hipoglisemiye karş düzenleme olarak bilinir.
Hipoglisemi bir seri metabolik, nöral ve klinik cevaplar
tetikler. İnsülin salgs durdurulur, glukagon ve adrenalin
hormonlar salglanr [3, 4]. Daha sonra sras ile, otonomik ve
nöroglikopenik semptomlar, nörofizyolojik ve bilişsel
bozuklar, EEG de değişiklikler başlar ve son aşamada glisemi
değeri 27 mg\dl nin altna düştüğünde bilinç düzeyi azalr ve
koma gerçekleşebilir. Glisemi değeri 57,6 – 50,4 mg/dl nin
altna düştüğünde otonomik ve nöroglikopenik semptomlar
başlar. Hipogliseminin otonom sinir sisteminin aktive
olmasyla oluşan semptomlar otonomik semptomlar olarak
adlandrlr. Bunlar titreme, anksiyete, çarpnt, terleme, açlk
ve parestezidir [5, 6]. Hipoglisemin diğer semptomlar ise
serabral glikoz tüketiminin azalmas ile oluşan nöroglikopenik
978-1-4673-7765-2/15/$31.00 ©2015 IEEE