Tijdschr. voor Geneeskunde, 56, nr. 22, 2000 CASUI È STIEK DE BEHANDELING VAN ERNSTIG HARTFALEN BIJ EEN PERIPARTUM CARDIOMYOPATHIE A. VORLAT 1, 3 , V. CONRAADS 1 , H. DE RAEDT 2 , C. VRINTS 1 Inleiding Peripartum cardiomyopathie (PPCM) is een ongewone ziekte, waarvan de incidentie geschat wordt op 1 op 3 000 tot 1 op 15 000 zwanger- schappen. De oorzaken van deze aandoening zijn niet gekend: myocarditis van infectieuze, auto-immune of idiopathische oorsprong en voedingstekorten werden alle beschreven. Ook een verband met tocolytische therapie werd gemeld (1). Het natuurlijk verloop van PPCM werd in 1971 beschreven door Demakis en medewer- kers (2). PPCM is een klinisch syndroom dat bestaat uit de ontwikkeling van hartfalen gedurende de laatste maand van de zwanger- schap of in de vijf maanden na de bevalling. VoÂoÂr deze laatste maand van de zwangerschap komen geen tekens van hartfalen of andere hartpathologie voor. In ongeveer 50% van de gevallen recupereert de linkerventrikelfunctie binnen een tijdsbestek van 6 maanden. De contractiele reserve blijft echter verminderd (3). Om de vermindering in ventrikelfunctie te documenteren en om andere onderliggende hartpathologie uit te sluiten gebeurt er best een echocardiografie. De mortaliteit van PPCM varieert van 25 tot 50% (2). De helft van deze overlijdens zijn het gevolg van progressief hartfalen of van trombo-embolische verwikkelingen. In vergelij- king met zij die het niet overleven, hebben de overlevenden een significant betere ejectiefrac- tie (22,8 versus 10,6%) en een kleinere eind- diastolische diameter van het linkerventrikel (5,8 versus 6,9 cm) bij de diagnose (4). EeÂn van de belangrijkste problemen bij de behandeling van ernstig hartfalen bij PPCM is het mogelijke laattijdige herstel van de hartfunctie. Ziektegeschiedenis Een vierendertigjarige patieÈ nte van Braziliaanse afkomst had een onverwikkelde zwangerschap op twee- 1654 Samenvatting Peripartum cardiomyopathie is een zeld- zame ziekte. Ernstig hartfalen is nog zeld- zamer bij deze patieÈnten. In de helft van de gevallen is dit hartfalen reversibel. Voor deze jonge vrouwen is een maxi- male medicamenteuze therapie de eerste keuze. Aangezien de klinische evolutie niet voorspelbaar is en een laattijdige recupe- ratie van de hartfunctie mogelijk, is bij falen van de medicamenteuze therapie mecha- nische ondersteuning te overwegen. Ook harttransplantatie is mogelijk bij deze patieÈnten en de resultaten zijn goed. De ziektegeschiedenis van een patieÈnte met een peripartum cardiomyopathie en ernstig hartfalen wordt beschreven. Aan de hand van dit voorbeeld worden de mogelijke behandelingsmodaliteiten overlo- pen en wordt aangetoond dat de mogelijke omkeerbaarheid van dit soms ernstig hart- falen een belangrijke rol speelt in de therapeutische aanpak. 1 Afdeling Cardiologie, 2 Afdeling Intensieve Zorgen, Universitair Ziekenhuis Antwerpen. 3 Correspondentieadres: dr. A. Vorlat, Afdeling Cardio- logie, Universitair Ziekenhuis Antwerpen, Wilrijk- straat 10, 2650 Edegem.