The Journal of Academic Social Science Studies International Journal of Social Science Doi number:http://dx.doi.org/10.9761/JASSS3017 Number: 38 , p. 241-262, Autumn II 2015 Yayın Süreci Yayın Geliş Tarihi Yayınlanma Tarihi 21.07.2015 17.10.2015 ORTADOĞU’DA EMPERYALİST GÜÇLERİN GİZLİ OYUNU: SYKES-PİCOT ANTLAŞMASI THE SECRET GAME OF THE IMPERIALIST POWERS IN THE MIDDLE EAST: SYKES-PICOT AGREEMENT Yrd. Doç. Dr. İsmail ŞAHİN Karabük Üniversitesi İİBF Uluslararası İlişkiler Bölümü Yrd. Doç. Dr. Cemile ŞAHİN Karabük Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü İsmail ŞÜKÜR Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Doktora Öğrencisi Özet ”u araştırmanın amacı Sykes-Picot “ntlaşması hakkında bilimsel bir çalışma or- taya koymaktır. Modern OrtadoğuȂnun oluşturulmasında önemli bir belge niteliğinde olan bu antlaşmanın bug(ne kadar etraflıca araştırılıp bilimsel bir uslupla ortaya kon- mamış olması çalışmanın ana gerekçesini oluşturmaktadır. Yerli ve yabancı bilimsel kaynaklar ışığında hazırlanan bu çalışma, antlaşmanın t(m s(reçlerini ve tarafların t u- tumlarını dönemin kayda değer olayları bağlamında incelemeye çalışmıştır. “ynı za- manda bu çalışma, antlaşmanın mimarlarına da ayrıca yer ayırmıştır. ”irinci D(nya Sa- vaşıȂnın en hareketli döneminde gizli bir şekilde kaleme alınan Sykes-Picot “ntlaşma- sıȂnda tarafların yalnızca kendi çıkarları doğrultusunda hareket ettikleri gör(lm(şt(r. ”u bağlamda, bölgenin sosyok(lt(rel ve sosyoekonomik yapısı dikkate alınmamıştır. ”ölgede önemli çıkarları bulunan İngiltereȂnin eş zamanlı olarak hem “raplarla hem de Fransızlarla gizli gör(şmeler yaptığı ve nihayetinde Şerif H(seyin önderliğindeki “rap- ları muğlak sözlerle oyalayıp, onlara vaat ettiği sözleri yerine getirmediği tespit edilmiş- tir. Diğer taraftan İngiltere, RusyaȂnın ȃSıcak Denizlere İnmeȄ şeklinde özetlenebilecek G(ney siyasetini engelleyebilmek adına FransaȂyı kullanmıştır. ”u amaçla İngiltere, Sykes-Picot “ntlaşması yoluyla, Rusya ile arasına FransaȂyı yerleştirmiştir. “yrıca çalış- ma göstermiştir ki, dönemin b(y(k g(çleri İngiltere, Fransa ve Rusya bölgesel çıkarları uğruna yerel halkları bir piyon olarak kullanmaktan çekinmemişlerdir. “raplar, Ermeni- ler ve Yahudiler b(y(k g(çlerin bu satranç oyununda edilgen unsurlar/piyonlar olarak karşımıza çıkmaktadır. Sykes-Picot “ntlaşmasının bölgenin doğal d(zenini alt(st ede- rek, uzun yıllar kaosun h(k(m s(receği bir yapı inşa ettiği bu çalışmanın ana iddiasını oluşturmaktadır. Anahtar Kelimeler: Sykes-Picot “ntlaşması, Ortadoğu, İngiltere, “rap İsyanı, Şerif H(seyin