Turkish Studies - International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Volume 6/1 Winter 2011, p. 123-154, TURKEY Turkish Studies International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Volume 6/1 Winter 2011 OĞUZCA VE “ANADOLU MERKEZLİ OĞUZ TÜRKÇESİ”  Mustafa UĞURLU  ÖZET Oğuzlar, Türklerin önemli boylarından biridir. Bugün Ceyhun nehrinden Balkanlara kadar uzanan bölgede, nüfus bakımından çeşitli yoğunluklarda yaşamaktadır. Nüfusları tahminlere göre yüz yirmi milyondur. Geçmişten bu güne kadar hemen bütün Oğuzların gündelik anlaşma dili Oğuzca olagelmiştir. Aynı durum yüksek dil kullanımları açısından geçerli değildir. Bu çalışmada, Oğuzcanın yüksek dil olma süreci ana hatlarıyla incelenmiştir. Bu bağlamda Oğuzlar, içinde yaşadıkları siyasî, ekonomik, sosyal ve kültürel şartların ve bağlı oldukları devletlerin tutumlarının sonucunda sırasıyla Anadolu ve Kuzey Azerbaycan’da dillerini yüksek dil hâline getirebilmiş; Türkmenistan’da ise buna gayret etmektedirler. Kalan diğer bölgelerde ise böyle bir durum söz konusu değildir. Anahtar Kelimeler: Türkçe, Oğuzca, Türkiye Türkçesi, Azerbaycan Türkçesi, Türkmen Türkçesi, gündelik dil, yüksek dil. OGHUZ TURKIC AND ANATOLIA BASED (OGHUZ) TURKISH ABSTRACT The Oghuz constitute an important group of the Turkic peoples. Today, they live in various concentrations of the population in an area stretching from the Oxus (“Amu Darya”) to the Balkan-Peninsula. Their population is approximately 120 million. Throughout history, the Oghuz Turkic was the everyday language of all of the Oghuz peoples. However, the same is not true about their literary language (“high-level language”). This article basically studies the process of Oghuz Turkic developing into a literary language. Due to the political, economic, social and cultural circumstances of their time and in connection with the administrative systems of the states under which they were ruled. In Anatolia and in Northern-Azerbaijan, the Oghuz were able to develop their literary language. Efforts are being made in Turkmenistan with regards to this issue and it is not an issue in the remaining parts of the Oghuz regions.  Çok boyutlu ve geniġ kapsamlı bir konunun genel bir değerlendirmesi olan bu çalıġmada, atıfta bulunulan kaynakların en az sayıda ve ifade tarzının Ȉokunabilirȉ olması için elden geldiğince gayret sarf edilmiġtir.  Prof. Dr., elmek: ugurlu59@yahoo.de