1 Sinyalize Dönel Kavşakların Performanslarının Farklı Senaryolar Altında İncelenmesi Ziya Çakıcı, Yetiş Şazi Murat Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü - Denizli Tel: (0 258) 296 34 66, (0 258) 296 33 57 E-Posta: zcakici@pau.edu.tr, ysmurat@pau.edu.tr Öz Sinyalize dönel kavşaklar, ülkemizde ve gelişmekte olan ülkelerin birçoğunda karşılaşılan trafik yönetimi yaklaşımlarından birisi olmasına rağmen, bu tip kavşakların tasarımları ve işletim performansları ile alakalı akıllarda halâ birçok soru işareti bulunmaktadır. Depolama alanının yeterliliği ve/veya boyutları, sinyalizasyon sisteminin sinyal süreleri vb. konular bunlardan yalnızca birkaçıdır. Çalışma kapsamında, sinyalize dönel kavşaklar ele alınmıştır. Oluşturulan 4 farklı senaryo için, farklı trafik hacimleri ve sola dönüş oranlarına sahip 50 farklı durum, ortalama taşıt gecikmesi performans kriteri dikkate alınarak VISSIM programı ile analiz edilmiş ve elde edilen sonuçlar karşılaştırılmıştır. Analizlerde, Avustralya – Merlbourne’ den, geometrisi standartlara uygun olan örnek bir sinyalize dönel kavşak baz alınarak sirkülasyon şerit sayısının iki ve üç şeritten oluşması durumları irdelenmiştir. Yapılan analizler sonucunda, kavşak yaklaşım kollarındaki trafik hacimlerinin ve sola dönüş hacimlerinin artması durumunda ortalama taşıt gecikmelerinin önemli düzeyde arttığı, buna karşılık oluşturulan örnek durumlar için farklı faz planları ve sinyal sürelerinin uygulanması ile birlikte ortalama taşıt gecikmelerinin önemli oranda azaltılabileceği sonucuna varılmıştır. Bunun yanı sıra, sirkülasyon şeridi sayısının ikiden üçe çıkartılması durumunda, sirkülasyon şeritlerindeki örülme bölgelerinden dolayı, ortalama taşıt gecikmelerinin çok az da olsa arttığı tespit edilmiştir. Anahtar Sözcükler: Kavşak, Sinyalize Dönel Kavşak, Gecikme, VISSIM, Simülasyon Giriş Kavşaklar, farklı yönlerden gelen trafik akımlarının kesiştiği, birleştiği/örüldüğü ve ayrıldığı alanlardır. Bu alanlarda, farklı manevralardan dolayı trafik kazası görülme olasılığı da oldukça yüksektir. Karayollarının bu riskli alanlarında trafik kazalarını önlemek amacı ile, çeşitli trafik denetimi teknikleri uygulanmaktadır. Sinyalizasyonlu denetimler, trafik akımları yönlendirme adası/adaları oluşturularak gerçekleştirilen denetimler vb. bu uygulamalardan yalnızca birkaçıdır. Kavşak tipi seçiminde ve tasarımında, trafik güvenliği kriteri oldukça önemli bir unsur olmasına rağmen, kavşağın işletim performansının da göz önünde bulundurulması