ÜVEYS BİN HOCA OSMAN BİN EMİR İLYAS BİN EVLİYA’NIN AMME CÜZÜ TEFSİRİ Funda ŞAN * Özet Bu yazıda Eski Anadolu Türkçesiyle 14. yy’ın sonu - 15. yy’ın başlarında yazıldığı düşünülen, Üveys bin Hoca Osman bin Emir İlyas bin Evliya’ya ait olan bir Amme Cüzü Tefsiri üzerinde durulmuştur. Eserin nüshaları, üslûbu ve imlâ özelliklerinin ele alındığı yazıya metnin nüshalarından örnek parçalar ve bir kısmının transkripsiyonu da eklenmiştir. Anahtar sözcükler: Eski Anadolu Türkçesi, tefsir, Amme Cüzü, Üveys bin Hoca Osman bin Emir İlyas bin Evliya. UVEYS BİN HOCA OSMAN BIN EMIR ILYAS BIN EVLIYA’S TAFSIR OF AMME CUZU Abstract In this essay, we study a Tafsir of Amme Cuzu written in Old Anatolian Turkish by Uveys bin Hoca Osman bin Emir Ilyas bin Evliya in ca. the end of 14th century and the beginning of 15th century. This article include not only the copies, wording, style and spelling of the text but also some pieces from the orijinal copies of the text and a piece of transciption. Keywords: Old Anatolian Turkish, tafsir, Amme Cuzu, Uveys bin Hoca Osman bin Emir Ilyas bin Evliya. İslamiyetin kabulünden sonra başlayan dînî-tasavvufî eser çevirilerinin şüphesiz en önemlileri Kuran tercüme ve tefsirleridir. Bu tercüme ve tefsirler bazen Kuran’ın bütününün açıklanmasıyla, bazen de Kuran’ın bir sûresinin ya da cüzünün tefsiriyle oluşturulan çalışmalardır. Kuran’ın cüz tefsirlerinin bir tanesi de Nebe sûresiyle başlayan ve Kuran’ın son cüzü olan 30. cüzünün, Amme Cüzü’nün tefsiridir. Adına Amme denmesinin sebebi, cüzün ilk kelimesinin “amme” olmasıdır. * Arş. Gör., Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, sanfunda@hotmail.com