Yaşlı Sorunları Araştırma Dergisi (YSAD) Elderly Issues Research Journal (EIRJ) Cilt (Vol.) 10, Sayı (Number) 1, 2017, Sayfa (Pages) 1-13 ISSN 1308-5816 http://dergipark.ulakbim.gov.tr/yasad/ Yaşlı Bireylerin Kentsel/Kamusal Mekânları Kullanım Analizi: Eskişehir Örneği Ayşen Çelen ÖZTÜRK* 1 & Ebru TURAN KIZILDOĞAN** *Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Mühendislik Mimarlık Fakültesi, Mimarlık Bölümü, ESKİŞEHİR / Türkiye **Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu, ESKİŞEHİR / Türkiye Geliş Tarihi: 07 Eylül 2016 Kabul tarihi: 13 Kasım 2016 Yayın Tarihi: 10 Ocak 2017 ÖZET Günümüzde artan yaşam kalitesi ve sağlık alanındaki gelişmeler sonucu, dünya nüfusunun gittikçe yaşlanmakta olduğu, yapılan istatistiki çalışmalarda görülmektedir. Yaşlanan nüfusla birlikte insanların büyük bir çoğunluğunun kentlerde yaşıyor olması da, kentlerin her yaş grubu için sunduğu olanakların yeniden gözden geçirilmesini gerekli kılmaktadır. Son yıllarda kentlerin hızlı büyümesi ve dönüşmesi, kentlerde yaşayan erken dönem bellek öğesine sahip yaşlı bireyler için, karmaşık kentsel mekânların oluşmasına yol açmaktadır. Kentsel mekânların hızla değişip dönüştürülmesi, kent içerisinde yaşlılar için güvensizlik ortamı oluşturmakta, yaşam mekânlarını bulundukları konut ve yakın çevresiyle sınırlandırmaktadır. Geçmişten gelen anıtsal yapı, heykel, sokak ve cadde gibi tanıdık imgeler, yaşlı bireylerin kent içi dolaşımlarında kendilerini güvende hissetmelerini sağlayarak gündelik aktivitelerinde bağımsız dolaşımlarına ve özgürleşmelerine yardımcı olmaktadır. Sağlıklı yaşlanmanın önkoşulu, bireylerin konut içinde ve kentsel mekânlarda güvenli ve bağımsız bir yaşam sürebilmesidir. Bu nedenle kentlerin, tüm bireylerin bağımsız yaşam sürebileceği güvenli kentsel mekânlar sunması beklenmektedir. Eskişehir bugün ve gelecekte hızlı yaşlanma oranına sahip önemli “Yaşlı Kentler” den biridir. Bu çalışmada, Eskişehir kentinde yaşayan 65 yaş üstü bireylerin, kent hayatına ve kentsel mekânlara katılım koşulları ele alınmıştır. Yaşlı bireylerin, kentsel mekânlarda bulunma biçimleri ve nedenleri, kentin geçmiş ve bugünkü bellek öğeleri ile değişimi kentsel kullanım anketiyle belirlenmiş, yaşam kalitesi ve genel sağlık durumlarının tespiti için Nottingham Sağlık Profili kullanılmış ve elde edilen sonuçların karşılaştırmaları yapılmıştır. Yapılan bu küçük ölçekli çalışma ve literatür taramasına göre, kentlerde hızla artan yaşlı bireylerin, kentsel mekânları aktif kullanımının, genel sağlık durumları ve yaşam kalitelerini de arttırdığı söylenebilir. 1 Sorumlu Yazar İletişim: acozturk@gmail.com Orijinal Araştırma Makalesi