marife, yl. 7, say. 3, k 2007, s. 123-146 EM’Î, ANKARAVÎ VE BURSEVÎ ERHLERVE MESNEVÎ’NN LK 18 BEYTNYORUMLAMA YÖNTEMLER Ahmet TANYILDIZ ÖZET Çalmamzda [em’ullâh [em’î (öl. 1602), ?smail Rusûhî-i Ankaravî (öl. 1631) ve ?smail HakkBursevî(öl.1725)’nin, Mevlânâ’nn ölümsüz eseri Mesnevî-i Ma’nevî’ye farklzamanlarda yazdklarerhlerin yazm süreçleri ve bu erhlerde ilk 18 beytin erh yöntemleri incelenmeye çallmtr. Öncelikle erhler hakknda ksa- ca bilgi verilmive bu eserlerin yazlmasndan önceki fikir ve niyet aamasna dikkat çekilerek yazm süreci belirlenmitir. Daha sonra söz konusu erhlerin mukaddime- leri gözden geçirilmive ârihlerin ilk 18 beyti erh etme yöntemleri, mukayeseli olarak incelenmeye çallmtr. Anahtar Kelimeler: [erh-i Mesnevî, Mecmû’atü’l-Letâyif ve Matmûretü’l-Ma’ârif, Rûhu’l-Mesnevî, Yazm Süreçleri ve ?lk 18 Beyit [erhleri. THE -EM’Î, ANKARAVÎ AND BURSEVÎ COMMENTARIES AND COMMENTARY METHODS FOR THE FIRST 18 VERSES OF MESNEVÎ In this study, [em’ullah [em’î (d.1602), Ismail Rusuhî-i Ankaravî (d. 1631) and Ismail HakkBursevî’s (d. 1725) commentaries on the immortal work of Mevlânâ, Mesnevî-i Manevî, were examined in terms of writing processes and commentary methods used for the first 18 verses. Firstly, concise information was given about the commentaries and writing processes were determined by paying attention to idea and intention steps of the works. Later, the preambles of the works were overviewed and the commentators’ methods for commentaries in the 18 verses were comparatively studied. Key words: Commentary of Mesnevî, Mecmû’atü’l-Letâyif ve Matmûretü’l-Ma’ârif, Rûhu’l-Mesnevî, Writing processes and commentaries of the first 18 verses. 1. GR’ YüzyKllardKr geniQ kitleler tarafKndan bir irfan hazinesi olarak raTbet gören Mesnevî-i erîf, muhtelif zamanlarda kaleme alKnmKQ Qerhleriyle, Türk-slâm kül- türünün, üzerinde en çok durulan edebî metinlerinden birisidir. Temkîn tavrKnKn getirdiTi engin bir tecrübenin mahsulü olan bu eser, muhtevasKndaki irfânî bilgi- ArQ.Gör., Bozok Ü. Fen-Edebiyat Fak. Türk Dili ve EdebiyatK Böl. ahmedesad@gmail.com.