işinin bedenini ve benliğini belli bir cinsiyet dahilinde hissetmesi ve kabul- lenmesi cinsel kimlik olarak tanımlanmaktadır. 1 Cinsel kimliğin alt yapısı- nın ve karşı cinse ilişkin rol davranışlarının 3-5 yaşlarında başladığı ve ergenlik döneminde kişilik özelliği halini aldığı bilinmektedir. 2 Cinsel kimlik bo- zuklukları da bu sebeple çocukluk yıllarından itibaren başlamakta olup, bazen şah- sın hayatını kısıtlamayacak derecede sınırlı kalabilmekte, bazen de başka psikopatolojilere eşlik edebilmektedir. 3 Nadir görüldüğü bildirilmekte olsa da hu- kuki sonuçları ve toplumsal ve ruhsal olarak üzerinde durulması gereken bir konu olarak karşımıza çıkmaktadır. Cinsiyet değişikliği kavramı çok eskilere dayanmaktadır. Neuchatel Kanton Mahkemesi ruhun cinsiyet üzerindeki belirleyiciliğini 1945 yılında; “Kişinin cinsi- Turkiye Klinikleri J Plast Surg-Special Topics 2016;5(3) 1 Transseksüalite ve Hukuk ÖZET Kişinin bedenini ve benliğini belli bir cinsiyet dahilinde hissetmesi ve kabullenmesi cinsel kimlik olarak tanımlanmaktadır. Cinsel kimlik bozuklukları bazen şahsın hayatını kısıtlamayacak derecede sınırlı kalabilmekte, bazen de başka psikopatolojilere eşlik edebilmektedir. Toplumda damgalanmaya neden olması, birçok psikopatolojiye teşvik etmesi nedeniyle tedavi edilmesi gere- ken bir durum olup, tedavi amacı kişinin cinsel kimliğine uyumu odaklı olmalıdır. Tabi ki cinsiyet değişikliği birçok hukuki sonucu da beraberinde getirecektir. Cinsiyet değişikliği sosyal, psikolojik, hukuki boyutu ve kişinin değişiklik sonrasındaki tüm hayatını etkilemesi dolayısıyla son derece hassas bir konudur. Bu sebeple gerek tıbben gerek hukuken tüm tartışmalı konular netliğe ka- vuşturularak şahısların mağduriyet oranı düşürülmelidir. Gerek operasyon sonrası gerek operas- yon öncesi tüm süreçler ayrı ayrı süzgeçlerden geçirilmeli ve her basamak ayrı titizlikle değerlendirilmelidir. Anahtar Kelimeler: Transseksüalite; cinsel kimlik; hukuk ABSTRACT Gender identitiy is defined as one's feeling and acceptance of his/her body image and self-esteem in terms of gender. Gender identitiy disorders sometimes remain limited not to restrict one's life and sometimes accompany other physicopathologies. Because it causes social stigma and encourage several physicopathologies, it is a situation that needs a treatment and this treatment must be tailored to the needs of the person. Needless to say, process of gender change will carry along many legal consequences. Gender change is a sensitive issue because it effects whole life of the person and social, pshycological and legal dimensions. Thus all medical and legal subjects must be argued and clarified, so unjust suffering of the person will be reduced. Both pre- and post-oper- ation steps should be analyzed and all steps must be evaluated throughly. Key Words: Transsexualism; gender identity; law Turkiye Klinikleri J Plast Surg-Special Topics 2016;5(3):1-5 Kenan KAYA, a Yiğit İLTAŞ, b Necmi ÇEKİN a,c a T.C. Adli Tıp Kurumu, Adana Grup Başkanlığı, b Ceza ve Ceza Muhakemesi Hukuku AD, Çukurova Üniversitesi Hukuk Fakültesi, c Adli Tıp AD, Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi, Adana Yazışma Adresi/Correspondence: Kenan KAYA T.C. Adli Tıp Kurumu, Adana Grup Başkanlığı, Adana, TÜRKİYE k_kaya_71@hotmail.com Copyright © 2016 by Türkiye Klinikleri DERLEME